กินเปล่า...มิเตอร์ไฟฟ้า

ปัจจุบันการไฟฟ้านครหลวง (กฟน.) และการไฟฟ้าส่วนภูมิภาค (กฟภ.) ถือครองเงินสดค่าประกันมิเตอร์ไฟฟ้าที่เรียกเก็บจากประชาชนเป็นวงเงินสูงถึงราว 2.2 หมื่นล้านบาท แบ่งเป็นค่าประกันมิเตอร์ไฟฟ้าที่อยู่ในการถือครองของ กฟน. 1.2 หมื่นล้านบาท และ กฟภ. 1 หมื่นล้านบาท

ในขณะที่จุดประสงค์ดั่งเดิมของการเก็บเงินค่าประกันมิเตอร์ไฟฟ้า ก็เพื่อเป็นหลักประกันว่าเมื่อผู้ใช้ไฟฟ้ายกเลิกการใช้ไฟฟ้าแล้วจะส่งมอบมิเตอร์คืนให้การไฟฟ้าฯ หรือเรียกว่าเป็นการประกันมิเตอร์ไฟฟ้าจะไม่สูญหายไปไหน

ต่อมาในสมัยที่ วิษณุ เครืองาม เมื่อคราวที่ดำรงตำแหน่งรองนายกรัฐมนตรี ที่ดูแลฝ่ายกฎหมายช่วงปี 2547-2548 ได้เสนอความเห็นต่อ ครม. ขอให้มีการยกเลิกการเก็บค่าประกันมิเตอร์ไฟฟ้า ตลอดจนการเก็บเงินประกันมิเตอร์ค่าน้ำ เพื่อถือการจัดหามิเตอร์เป็นการให้บริการประชาชน

ตลอดจนเห็นว่าที่ผ่านมาแทบไม่มีใครในประเทศไทยที่จะยกเลิกการใช้ไฟฟ้าและขอคืนเงินค่ามิเตอร์เลย หรือถึงมีก็น้อยมาก สุดท้ายข้อเสนอของวิษณุก็ไม่ได้รับการสนองตอบ ทำให้มีการเก็บค่าประกันมิเตอร์จนถึงวันนี้

เมื่อมีการจัดตั้งสำนักงานคณะกรรมการกำกับกิจการพลังงาน (สกพ.) เมื่อประมาณเดือน ก.พ. 2554 ฝ่ายคุ้มครองสิทธิประโยชน์ สกพ.ได้หารือกับ กฟน. และ กฟภ.เกี่ยวกับการคืนเงินค่าประกันมิเตอร์ไฟฟ้า เพราะเห็นว่าการขายไฟฟ้าให้ประชาชนทั้งสองหน่วยงานเป็นกิจการที่ผูกพันกับลูกค้าถาวร โดยประชาชนที่ขอใช้ไฟฟ้าแทบไม่มีใครขอยกเลิกการใช้ไฟฟ้าเลย

และในความเป็นจริงแทบจะไม่มีประชาชนผู้ใช้ไฟฟ้ารายใดได้โอกาสรับคืนเงินดังกล่าวเลย ทำให้การไฟฟ้าทั้งสองแห่งถือครองกระแสเงินสดจากค่าประกันมิเตอร์ไฟฟ้าหลายหมื่นล้านบาท และยอดเงินประกันมีแนวโน้มสูงขึ้นต่อเนื่อง จนกลายเป็นเงินกินเปล่าที่ค้างอยู่กับการไฟฟ้าฯ

ในขณะที่ปัจจุบันอัตราการเก็บค่าประกันมิเตอร์ไฟฟ้าอยู่ในระดับสูงพอสมควร เช่น มิเตอร์ขนาด 5 (15) แอมป์ ค่าประกันอยู่ที่ 300 บาท ขนาด 15 (45) แอมป์ ค่าประกันอยู่ที่ 2,000 บาท ขนาด 30 (100) แอมป์ ค่าประกันอยู่ที่ 5,000 บาท เป็นต้น