กระทบไหล่ผู้ชาย 5 ภาษาสุดยอดแรงงานยุคเออีซี

โดย...ตะวัน หวังเจริญวงศ์

เมื่อมีเรื่องการก้าวสู่ประชาคมเศรษฐกิจอาเซียน (เออีซี) เข้ามา หลายคนบอกว่าคนทำงานยุคใหม่ต้องปรับตัวให้พูดได้ 3 ภาษา หรือบางคนบอกว่าพูดให้ได้ถึง 4 ภาษา ทั้ง ไทย อังกฤษ ภาษาในอาเซียน ตลอดจนภาษาของประเทศคู่ค้า แต่ใครจะรู้ว่าตั้งแต่ก่อนจะมีกระแสเออีซี มีบางคนพูดได้แล้วถึง 5 ภาษา

วิทย์ สิทธิเวคิน อดีตผู้บริหารหนุ่มในองค์กรยักษ์ใหญ่ของไทยอย่างธนาคารไทยพาณิชย์ ตลอดจนองค์กรข้ามชาติอย่างบีเอ็มดับเบิลยู คือบุคคลที่สามารถพูดได้ถึง 5 ภาษา ได้แก่ ไทย อังกฤษ อิตาลี เยอรมัน และจีน (ทั้งจีนกลางและจีนกวางตุ้ง) แม้ภาษาดังกล่าวจะไม่ใช่ภาษาอาเซียน แต่ก็สะท้อนว่าการเรียนภาษาไม่ใช่เรื่องยากเกินไปสำหรับคนไทย

วิทย์ เล่าว่า เดิมทีเขาไม่ใช่คนเก่งภาษาเลย สมัยเรียนอยู่คณะรัฐศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย วิชาอื่นได้เกรด A หมด ยกเว้นแต่วิชาภาษาอังกฤษที่ได้เกรด C 4 ตัวรวด

“จุดเปลี่ยนเกิดขึ้นตอนไปเรียนต่อที่อังกฤษ เรียนตอนแรกๆ เราก็คิดว่าไม่ไหวแล้ว ต้องเปลี่ยนประเทศแล้ว ไปเรียนที่อื่นดีกว่า แต่บังเอิญเราไปซื้อเทปสอนภาษาอิตาลีด้วยภาษาอังกฤษมา แล้วปรากฏว่า เฮ้ย เทปสอนสนุกมาก มีดนตรี มีเสียงเพลง มีวิธีการแบบที่เราไม่เคยเรียนมาก่อน เราเลยรู้ว่า เออ เราเรียนมาผิดวิธี จากนั้นเราก็พยายามฝึกใหม่”

วิทย์ บอกว่า การเรียนให้ได้ 5 ภาษาในแบบของเขา คือการเริ่มต้นเรียนเจาะจงแต่จากสิ่งที่ชอบ เช่น ตอนเรียนภาษาอิตาลี เขาเจาะจงเรียนเฉพาะภาษาอิตาลีที่เกี่ยวข้องกับเรื่องฟุตบอล การเรียนแบบนี้ทำให้วิทย์ “อิน” มากกว่า เพราะเป็นเรื่องที่ชอบจริงๆ จากนั้นก็สามารถค่อยๆ ขยายเรื่องที่เรียนไปสู่เรื่องอื่น ต่างจากการเรียนภาษาอังกฤษในช่วงแรกๆ ที่ต้องเรียนกระจัดกระจายไปทุกเรื่องพร้อมกัน

การทำงานก็เป็นช่วงเวลาหนึ่งที่ทำให้เขาได้ฝึกภาษา ขณะยังทำงานอยู่บีเอ็มดับเบิลยู เขาบอกหัวหน้าและชาวเยอรมันที่ต้องติดต่องานกับเขา ให้แจ้งและแก้ไขได้เลย หากเขาเขียนอีเมลภาษาเยอรมันด้วยภาษาและไวยากรณ์ที่ผิดพลาด บางครั้งคนที่เขาติดต่อด้วยก็แก้กลับมาให้ แต่ถึงบางครั้งจะไม่แก้ แต่เขาก็ตอบโต้มาด้วยภาษาที่ถูกต้องกว่า ทำให้เขาได้เรียนรู้ภาษาที่ถูกต้อง นำไปปรับปรุงเองได้

สำหรับการเตรียมความพร้อมรับมือเออีซี เขามองว่า มี 2 ปัจจัยสำคัญที่แรงงานไทยต้องเร่งปรับปรุงเพื่อให้ประสบความสำเร็จ 1.มีทัศนคติสากล คนไทยมักไม่ค่อยมีความต้องการไปทำงานต่างประเทศ พอองค์กรจะให้ไปก็มักจะอ้างว่าไม่อยาก เพราะรักประเทศ แตกต่างจากคนต่างชาติที่พอให้ไปทำงานปั๊บจะยินดีไป เพราะมองว่าเป็นการทำตัวเองให้เป็นสากล ได้เปิดมุมมองใหม่ๆ มากขึ้น แรงงานไทยต้องรู้จักเปิดกว้างตัวเองบ้าง เพื่อโอกาสใหม่ๆ ของตัวเอง

2.มีทักษะภาษาอังกฤษ ไม่ว่าจะสื่อสารกับคนอาเซียนด้วยกันเอง ตลอดจนประเทศคู่ค้าจีน ญี่ปุ่น เกาหลีใต้ อินเดีย ออสเตรเลีย และนิวซีแลนด์ ล้วนต้องใช้ภาษาอังกฤษเป็นสื่อกลางทั้งสิ้น

“ครั้งหนึ่งผมไปเป็นพิธีกรในงานอีเวนต์ แล้วเจอกับท่านสุรินทร์ พิศสุวรรณ อดีตเลขาธิการอาเซียน ท่านถามคนในห้องว่า เราควรใช้ภาษาอะไรเป็นภาษาของคนทั้งอาเซียน หลายคนบอกว่าบาฮาซา เพราะอาเซียนมีประชากรที่พูดบาฮาซามากกว่า 200 ล้านคน แต่ท่านตอบชัดเจนว่าไม่ใช่ จริงๆ แล้วคือภาษาอังกฤษนั่นแหละ”

เขาเสริมว่า ทักษะภาษาอังกฤษเป็นอุปสรรคสำคัญมากในการทำงานของคนไทย เช่น เวลาหัวหน้าคนต่างชาติถามว่า “What do you think about this project?” คนไทยมักจะตอบแบบยิ้มๆ ว่า “Yeah” หรือไม่ก็ “Fine” แล้วก็จบ ทั้งที่จริงๆ คนไทยมีจุดยืน แต่ขาดทักษะภาษาอังกฤษและความกล้าแสดงออก ต่างจากชาวฟิลิปปินส์ที่พร้อมจะแชร์ทุกสิ่ง เพราะมีทักษะภาษาดี

เขาย้ำว่า ทั้งสองปัจจัยเป็นเรื่องที่ฝึกและพัฒนาให้ดีขึ้นได้ อาจลองหาเพื่อนต่างชาติสื่อสารกันผ่านทางโซเชียล เน็ตเวิร์ก ทดลองเข้าไปช่วยเหลือคนต่างชาติตามสถานที่ท่องเที่ยว เขายืนยันว่าทั้งหมดจะกลายเป็นเรื่องสนุกได้

“แต่ในยุคเออีซี ถ้าไม่สามารถสื่อสารกับผู้อื่นได้ แม้ว่าคุณจะทำงานดีแค่ไหน สุดท้ายคุณก็อาจไม่ได้รับการพิจารณาเติบโตในสายงานที่ดีจากผู้บริหารหรือหัวหน้างานของคุณ”