8เทรนด์ร้อนเอชอาร์ผลักองค์กรเร่งปรับตัว

โดย...อัฏฐวรรณ ลวณางกูร

ประเด็นเรื่องการบริหารจัดการทรัพยากรมนุษย์ (เอชอาร์) ถือเป็นหัวใจสำคัญของทุกองค์กร แต่การพัฒนาคนให้ตอบโจทย์จำเป็นต้องเข้าใจทิศทางโลกที่เปลี่ยนแปลงรวดเร็ว

ในงานสัมมนา “เทรนด์เอชอาร์หลังปี 2014” จัดโดยสถาบันการจัดการปัญญาภิวัฒน์ เลิศชัย สุธรรมานนท์ ผู้ช่วยอธิการบดีฝ่ายวางแผนและพัฒนา และผู้อำนวยการหลักสูตรบริหารธุรกิจมหาบัณฑิต สาขาวิชากลยุทธ์การบริหารทรัพยากรมนุษย์และองค์การ มองว่า ทั่วโลกกำลังตระหนักถึงสงครามแย่งชิงคนเก่งที่มีไม่เพียงพอ และต้องแข่งกันนำเสนอสิ่งจูงใจเพื่อดึงดูดคนเหล่านี้ ซึ่งในเมืองไทยก็เริ่มเกิดเทรนด์การจ่ายโบนัสเมื่อลงนามเพื่อจูงใจให้เปลี่ยนงาน (Sign on Bonus) ดังนั้น หากเอชอาร์ไม่ปรับตัวก็อาจเกิดปัญหาถูกแย่งชิงบุคลากรจากบริษัทอื่นๆ โดยเฉพาะเมื่อรวมตัวเป็นประชาคมอาเซียน บริษัทต่างชาติก็จะเข้ามาลงทุนในภูมิภาคนี้มากขึ้น

ขณะนี้โลกเอชอาร์กำลังเคลื่อนสู่เทรนด์ที่สำคัญ 8 เรื่อง ได้แก่ 1.การที่เอชอาร์ต้องมีส่วนร่วมในการพัฒนาองค์กรตั้งแต่ระดับนโยบาย เช่น ตั้งเป้าจะเป็นองค์กรด้านนวัตกรรมหรือเทคโนโลยี เอชอาร์ต้องมีส่วนวางแผนและขับเคลื่อน ไม่ใช่แผนกอื่นเป็นผู้กำหนดแผนทั้งหมดแล้วเอชอาร์ก็ทำงานตามคำสั่ง 2.มุ่งพัฒนาให้พนักงานมีความเป็นผู้นำ โดยให้ความสำคัญกับการเรียนรู้ตามสูตร 70:20:10 นั่นคือ เน้นการเรียนรู้แบบไม่เป็นทางการมากที่สุดในสัดส่วน 70% เช่น การลงมือทำ รองลงมาเป็นการเรียนรู้จากผู้อื่น 20% เช่น การโค้ชชิ่ง ที่ปรึกษา และสุดท้าย 10% เรียนรู้จากห้องเรียน รวมถึงการอบรม

3.การวางแผนและดึงดูดกำลังคน ซึ่งเปลี่ยนจากเดิมที่วิเคราะห์ว่าองค์กรต้องการคนเท่าไร มาเป็นการค้นหาแรงงานมีทักษะว่าอยู่ตรงไหนบ้าง เอชอาร์ต้องใช้หลากหลายช่องทาง ทั้งการแนะนำต่อกันมาที่ได้ผลมากที่สุด รวมถึงสื่อสังคมและเว็บไซต์ต่างๆ ที่เป็นเครื่องมือที่คนรุ่นใหม่นิยมใช้ ขณะที่โฆษณาทางหนังสือพิมพ์อยู่ในอันดับสุดท้าย และอาจต้องปรับวิธีคิดไปถึงการหยิบยืมคนเก่งมาใช้ในเวลาที่จำเป็น หากไม่สามารถจ้างคนเหล่านี้ให้อยู่กับองค์กรได้

4.การบริหารจัดการคนเก่งที่ต้องอาศัยการผสมผสานกระบวนการเอชอาร์ที่หลากหลาย แบ่งพนักงานออกเป็นกลุ่มต่างๆ ที่ต้องใช้การบริหารที่แตกต่างกัน ซึ่งต้องให้ผู้บริหารมีส่วนร่วมในการพัฒนาและดูคนเก่งที่จะเป็นทายาทรุ่นต่อไป

5.การบริหารจัดการผลงานที่ต้องเชื่อมโยงและตอบโจทย์กลยุทธ์ของบริษัท 6.การสร้างความผูกพันต่อองค์กรที่ต้องเกิดประโยชน์ตามมา เช่น สร้างความพึงพอใจต่อลูกค้าหรือสร้างรายได้ 7.การจัดโครงสร้างองค์กรด้านทรัพยากรมนุษย์ที่จะขยายขึ้น อาทิ รูปแบบศูนย์แห่งความเป็นเลิศ (Excellence Center) หรือมหาวิทยาลัยองค์กร (Corporate University) ที่จะสอดคล้องกับ 8.กลยุทธ์แบบกรีนที่ไม่ได้หวังเม็ดเงินตรงๆ แต่มุ่งดูแลสังคมโดยรวม สร้างแบรนด์ และทำให้ตลอดห่วงโซ่ธุรกิจเข้มแข็งขึ้น เช่น กรณีของโตโยต้าที่พัฒนาหลักสูตรช่างให้กับดีลเลอร์และซัพพลายเออร์

นอกจากนี้ เอชอาร์ยังต้องสอดคล้องกับยุคสมัยทางการตลาดที่ปัจจุบันเข้าสู่ยุคมาร์เก็ตติ้ง 3.0 มีเทคโนโลยีเป็นคลื่นลูกใหม่ ทั้งคอมพิวเตอร์และสมาร์ทโฟนราคาถูก อินเทอร์เน็ตราคาต่ำ และระบบปฏิบัติการแบบเปิด เอชอาร์ก็ต้องตอบโจทย์สิ่งเหล่านี้ด้วย เพราะผู้คนเปลี่ยนจากการเป็นปัจเจกที่อยู่โดดเดี่ยว หันมาเป็นกลุ่มคนที่ติดต่อกันเป็นเครือข่าย เชื่อข้อมูลจากกลุ่มมากกว่าโฆษณา มีจิตอาสาและต้องการมีส่วนร่วมมากขึ้น

“สำหรับการเตรียมพร้อมรับอาเซียน องค์กรไทยต้องหันมาให้ความสำคัญกับเรื่องคนทั้งระบบ โดยศึกษาเรื่องการทำงานข้ามชาติ และทำความเข้าใจรูปแบบการทำธุรกิจที่หลากหลาย เช่น การซื้อและควบรวมกิจการ เพื่อให้สามารถบริหารจัดการคนได้ตอบโจทย์รูปแบบธุรกิจที่แตกต่างกัน ขณะที่คนรุ่นใหม่ต้องพัฒนาทักษะการทำงานให้รองรับด้วย ทั้งเรื่องภาษา รวมถึงค่านิยมกล้าที่จะย้ายถิ่น ซึ่งสถาบันการศึกษาอาจต้องเริ่มส่งเสริมให้นักศึกษาออกไปฝึกงานในประเทศเพื่อนบ้านมากขึ้น”

วิเชศ คำบุญรัตน์ หัวหน้าสาขาการจัดการทรัพยากรมนุษย์ คณะวิทยาการจัดการ แนะว่า ทักษะที่ต้องพัฒนารองรับเทรนด์ที่กำลังเกิดขึ้น ได้แก่ 1.ความสามารถในการทำความเข้าใจข้อมูลในระดับสูง 2.ความสามารถในการปฏิสัมพันธ์กับผู้อื่น 3.ทักษะการคิดนอกกรอบและคิดเชิงปรับตัว 4.ความเข้าใจวัฒนธรรมที่แตกต่าง 5.ทักษะความคิดเชิงคอมพิวเตอร์ 6.ความเข้าใจสื่อใหม่ 7.ความเข้าใจแนวคิดจากหลากหลายสาขาอาชีพ ทั้งแนวลึกและกว้าง 8.ความสามารถในการนำเสนอและออกแบบงานให้น่าสนใจ 9.การใช้เทคโนโลยีให้เป็นประโยชน์ต่องาน 10.ความสามารถในการทำงานร่วมกัน