คาดทัวร์จีนมาไทยไตรมาสแรกหดตัว25%

ศูนย์วิจัยกสิกรไทย ประเมินตลาดทัวร์จีน ถูกกระทบจากกฎหมายใหม่และชัตดาวน์กรุง คาดไตรมาสแรกหดตัว 25%

ศูนย์วิจัยกสิกรไทย รายงานว่า การบังคับใช้กฎหมายควบคุมคุณภาพทัวร์ของทางการจีนตั้งแต่เดือนตุลาคม 2556 เป็นต้นมา ส่งผลกระทบตลาดนักท่องเที่ยวจีนของไทยในช่วงไตรมาสสุดท้ายของปีแล้ว ประกอบกับการชุมนุมทางการเมืองในกรุงเทพฯ เมื่อช่วงปลายปี 2556 ที่ยืดเยื้อมาในช่วงต้นปี 2557 โดยยกระดับเป็นการชัตดาวน์กรุงเทพฯ และการประกาศ พ.ร.ก. การบริหารราชการในสถานการณ์ฉุกเฉิน ในกรุงเทพฯและบางพื้นที่ของจังหวัดใกล้เคียง เป็นระยะเวลา 60 วันนับตั้งแต่วันที่ 22 มกราคม 2557 ส่งผลให้ทางการของหลายประเทศยกระดับการประกาศเตือนพลเมืองของตน ให้หลีกเลี่ยงการเดินทางเข้ามายังกรุงเทพฯ ทำให้บรรยากาศการท่องเที่ยวในกรุงเทพฯ ช่วงเทศกาลสำคัญๆ นับตั้งแต่เทศกาลส่งท้ายปีเก่าต้อนรับปีใหม่ มาจนถึง เทศกาลตรุษจีน (ในปีนี้ตรงกับวันที่ 31 มกราคม 2557) จึงซบเซากว่าเมืองท่องเที่ยวตามต่างจังหวัด โดยเฉพาะแหล่งท่องเที่ยวชายทะเลในภาคใต้ อาทิ ภูเก็ต กระบี่ พังงา และสมุย ทั้งนี้ คาดว่า ยังคงมีนักท่องเที่ยวต่างชาติเดินทางเข้ามาเที่ยวตามแหล่งท่องเที่ยวดังกล่าวอย่างคึกคักในช่วงเทศกาลตรุษจีนปีนี้ ซึ่งนอกจากนักท่องเที่ยวจากหลายประเทศในยุโรป รวมทั้งโอเชียเนีย ที่นิยมเดินทางหลบอากาศหนาวเย็นจัดในประเทศของตน มาพักผ่อนตามแหล่งท่องเที่ยวชายทะเลที่อบอุ่นในช่วงปลายปีต่อเนื่องถึงต้นปีแล้ว ยังมีนักท่องเที่ยวจีน และนักท่องเที่ยวเชื้อสายจีนจากบางประเทศในแถบเอเชีย อาทิ สิงคโปร์ มาเลเซีย ฮ่องกง และไต้หวัน ที่ส่วนใหญ่บินตรงด้วยเที่ยวบินประจำ และเที่ยวบินเช่าเหมาลำ รวมทั้งเที่ยวบินที่มาต่อเครื่องที่สนามบินดอนเมือง ไปยังปลายทางท่องเที่ยวต่างๆ ตามต่างจังหวัดของไทย เช่น หาดใหญ่ ภูเก็ต  และสมุย รวมทั้ง เชียงใหม่ ซึ่งเป็นปลายทางยอดนิยมตามกระแสภาพยนตร์ของนักท่องเที่ยวจีน ส่วนใหญ่เป็นนักท่องเที่ยวที่เดินทางท่องเที่ยวกันเอง (FIT) รวมทั้งคาราวานทัวร์จากจีนตอนใต้ ที่เดินทางด้วยเส้นทาง R3A เข้ามาทางเชียงราย และเดินทางต่อมายังเชียงใหม่

ทัวร์จีนปรับฐานการตลาด : เน้นจัดกรุ๊ปทัวร์คุณภาพ.....รับกม.ควบคุมคุณภาพทัวร์

การบังคับใช้กฎหมายควบคุมคุณภาพทัวร์ของทางการจีนตั้งแต่เดือนตุลาคม 2556 เป็นต้นมา ส่งผลกระทบตลาดทัวร์จีนของไทย ที่เติบโตแบบก้าวกระโดดในช่วง 9 เดือนแรกของปี 2556 (โดยมีนักท่องเที่ยวจีนเดินทางเข้ามายังประเทศไทยจำนวน 3.75 ล้านคนเพิ่มขึ้นร้อยละ 93.0 จากปีก่อนหน้าช่วงเดียวกัน) จากที่มีนักท่องเที่ยวจีนเดินทางเข้ามาเฉลี่ยเดือนละ 416,336 คนในช่วง 9 เดือนแรกของปี ลดลงเหลือเพียง 309,497 คนในเดือนตุลาคม และกระเตื้องขึ้นเล็กน้อยเป็น 355,103 คนในเดือนพฤศจิกายน

อย่างไรก็ตาม จากการชุมนุมเรียกร้องทางการเมืองในกรุงเทพฯ ที่ยกระดับขยายไปในหลายพื้นที่ช่วงปลายเดือนพฤศจิกายนต่อเนื่องมาจนถึงสิ้นปี 2556 ส่งผลให้ตลาดนักท่องเที่ยวจีน ที่เริ่มปรับตัวในทิศทางที่ดีขึ้นเล็กน้อยในเดือนพฤศจิกายน กลับซบเซาลงไปอีกในเดือนธันวาคม โดยมีนักท่องเที่ยวจีนเดินทางเข้ามา
293,548 คน ทำให้ตลาดนักท่องเที่ยวจีนถดถอยลงกว่าร้อยละ 20 จากช่วง 9 เดือนแรกเหลือเพียงเฉลี่ย
เดือนละ 319,382 คนในช่วงไตรมาสสุดท้ายของปี 2556

เนื่องจากกฎหมายด้านการท่องเที่ยวของจีนมุ่งขจัดการแข่งขันด้านราคาที่ไม่เป็นธรรม และคุ้มครองนักท่องเที่ยวจีน ด้วยการห้ามเสนอขายรายการนำเที่ยวนอกเหนือจากรายการนำเที่ยวที่กำหนดไว้ และห้ามพานักท่องเที่ยวจีนไปซื้อของในร้านค้าที่ไม่ได้อยู่ในแหล่งท่องเที่ยว รวมทั้งมีบทลงโทษค่อนข้างรุนแรงหากฝ่าฝืน ทำให้บริษัทนำเที่ยวไม่สามารถขายแพ็กเกจทัวร์ หรือรายการนำเที่ยวในราคาถูกกว่าต้นทุน เพื่อดึงดูดนักท่องเที่ยว และหารายได้จากนักท่องเที่ยวมาชดเชย ด้วยการขายรายการนำเที่ยวทางเลือกที่ปลายทาง หรือการบังคับให้นักท่องเที่ยวช้อปปิ้งตามสถานที่ที่กำหนดโดยเฉพาะ ได้เช่นที่ผ่านมา ส่งผลให้ราคาแพ็กเกจทัวร์นำชาวจีนไปเที่ยวต่างประเทศ ซึ่งรวมทั้งประเทศไทย ปรับตัวสูงขึ้นเฉลี่ยประมาณร้อยละ 20 ไปจนถึงเพิ่มขึ้นเป็นเท่าตัว ทั้งนี้ขึ้นอยู่กับเส้นทางท่องเที่ยวที่นักท่องเที่ยวจีนเลือกจะเดินทางไป

ดังนั้น หลังจากกฎหมายดังกล่าวมีผลบังคับใช้ บริษัทนำเที่ยวรายใหญ่ของจีน (ส่วนใหญ่อยู่ในปักกิ่ง และเซี่ยงไฮ้) ต่างยกเลิกการจัดกรุ๊ปทัวร์ต่างประเทศที่เดินทางด้วยเที่ยวบินเช่าเหมาลำ เพราะเกรงจะผิดกฎหมายที่มีรายละเอียดในเชิงคุ้มครองนักท่องเที่ยวจีน โดยยังคงจัดกรุ๊ปทัวร์ต่างประเทศเดินทางด้วยเที่ยวบินปกติ และรอดูความเข้มงวดในทางปฏิบัติของทางการจีน ในขณะที่ยังคงมีนักท่องเที่ยวจีนที่เดินทางท่องเที่ยวกันเอง (FIT) เดินทางไปเที่ยวต่างประเทศ รวมทั้งประเทศไทย เพิ่มขึ้นต่อเนื่อง แม้ในกรณีของประเทศไทยอาจเพิ่มในอัตราที่ช้าลงจากช่วงก่อนหน้าที่ยังไม่มีเหตุการณ์การชุมนุมทางการเมืองในกรุงเทพฯ

อย่างไรก็ตาม ล่าสุด ทางการจีนได้ผ่อนปรนความเข้มงวดในการบังคับใช้กฎหมายด้านการท่องเที่ยว โดยอนุญาตให้บริษัทนำเที่ยวของจีนสามารถจัดทัวร์ในรูปแบบใดก็ได้ แต่ต้องมีการเซ็นสัญญายินยอมจากนักท่องเที่ยวก่อนออกเดินทาง เมื่อประกอบกับในช่วงเทศกาลตรุษจีน ซึ่งทางการจีนประกาศให้มีวันหยุดระหว่างวันที่ 31 มกราคม - 6 กุมภาพันธ์ 2557 จะมีนักท่องเที่ยวจีนเดินทางท่องเที่ยว ทั้งในประเทศและต่างประเทศ กันเป็นจำนวนมาก จึงเกื้อหนุนต่อการขยายตลาดทัวร์ต่างประเทศของจีน

โดยทั่วไปในสถานการณ์ปกติแล้ว ประเทศไทย ซึ่งเป็นหนึ่งในปลายทางยอดนิยมอันดับต้นๆ ของนักท่องเที่ยวจีนในช่วงเทศกาลตรุษจีน จะได้รับประโยชน์จากปัจจัยเกื้อหนุนดังกล่าว โดยมีกรุ๊ปทัวร์จีนเดินทางเข้ามาจำนวนมากช่วงเทศกาลตรุษจีนปีนี้ แต่ในสถานการณ์ที่มีการชุมนุมทางการเมืองเช่นในปัจจุบัน แม้การชุมนุมจะจำกัดอยู่เฉพาะบางพื้นที่ของกรุงเทพฯ แต่การที่รัฐบาลประกาศ พ.ร.ก.ฉุกเฉินในกรุงเทพฯและบางพื้นที่ในจังหวัดใกล้เคียง ทำให้ทางการของหลายประเทศประกาศเตือนพลเมืองของตนให้หลีกเลี่ยงการเดินทางเข้าไปยังกรุงเทพฯ ซึ่งส่งผลบั่นทอนความเชื่อมั่นด้านความปลอดภัยในการเดินทางมาเที่ยวประเทศไทยในหมู่นักท่องเที่ยวต่างชาติโดยเฉพาะจีน ที่วางแผนจะเดินทางมาเที่ยวประเทศไทยในช่วงเทศกาลตรุษจีน ทำให้มีนักท่องเที่ยวบางส่วนเปลี่ยนปลายทางท่องเที่ยวไปยังประเทศอื่นแทน
 
จากแนวโน้มดังกล่าว ศูนย์วิจัยกสิกรไทย มองว่า หลายปัจจัยสำคัญยังเกื้อหนุนต่อการท่องเที่ยวไทยโดยรวม ทำให้ยังสามารถดึงดูดนักท่องเที่ยวต่างชาติจำนวนมาก โดยเฉพาะการเป็นแหล่งท่องเที่ยวที่มีความคุ้มค่าเงิน และการเติบโตของสายการบินต้นทุนต่ำ ที่มีเที่ยวบินตรงมาจากหลายเมืองสำคัญในต่างประเทศมายังเมืองท่องเที่ยวสำคัญๆ ของไทยในต่างจังหวัด รวมทั้งเชียงใหม่ ที่ยังคงได้รับอานิสงส์จากกระแสความนิยมภาพยนตร์จีน ที่มาถ่ายทำตามแหล่งท่องเที่ยวต่างๆ ของไทย และสถานที่ท่องเที่ยวหลายแห่งในเชียงใหม่

ทั้งนี้ ศูนย์วิจัยกสิกรไทย คาดการณ์ว่า ในเดือนมกราคม 2557 จะมีนักท่องเที่ยวจีนเดินทางเข้ามาถดถอยลงต่อเนื่องจากเดือนธันวาคม 2556 และกระเตื้องขึ้นในเดือนกุมภาพันธ์ด้วยกระแสการท่องเที่ยวต่างประเทศช่วงเทศกาลตรุษจีนของชาวจีน และค่อนข้างทรงตัวในเดือนมีนาคม       

ทำให้โดยรวมในช่วงไตรมาสแรกของปี 2557 คาดว่าจะมีนักท่องเที่ยวจีนเดินทางเข้าประมาณ 8.8 แสนคน ลดลงร้อยละ 25.2 เมื่อเทียบกับช่วงเดียวกันของปีก่อนหน้า หรือมีจำนวนเฉลี่ยเดือนละ 293,333 คน ซึ่งถดถอยลงเกือบร้อยละ 10 จากช่วงไตรมาสสุดท้ายของปี 2556 ที่มีจำนวนเฉลี่ยเดือนละ 319,382 คน

แนวโน้มตลาดทัวร์จีนของไทยภายใต้เงื่อนไขเหตุการณ์ชุมนุมทางการเมืองคลี่คลายลงสู่ภาวะปกติได้ภายในช่วงปลายไตรมาสแรก และไม่มีสถานการณ์ร้ายแรงใดมากระทบในช่วงที่เหลือของปี 2557 แล้ว คาดว่า ตลาดทัวร์จีนของไทยจะปรับตัวตามกฎหมายควบคุมคุณภาพทัวร์ในทิศทางที่ดีขึ้นตามลำดับ จากแนวโน้มการคลายความเข้มงวดในทางปฏิบัติของทางการจีน ทำให้ตลอดทั้งปี 2557 จะมีนักท่องเที่ยวจีนเดินทางมายังประเทศไทยไม่ต่ำกว่า 4.8 ล้านคนเพิ่มขึ้นร้อยละ 2.0 จากปีก่อนหน้าที่ขยายตัวสูงถึงร้อยละ 68.8 และสร้างรายได้ท่องเที่ยวให้ประมาณกว่า 1.9 แสนล้านบาท