บทบาทหน้าที่กรรมการกรณีการควบรวมกิจการ (3)

สัปดาห์นี้ผมจะกล่าวถึงหน้าที่ของคณะกรรมการในการดำเนินการ เมื่อมีการครอบงำกิจการกรรมการ ไม่ว่าจะเป็นกรรมการในบริษัทจำกัด หรือบริษัทมหาชนจำกัดต่างก็มีหน้าที่ที่ต้องปฏิบัติตามกฎหมาย ข้อบังคับบริษัท และมติของที่ประชุมผู้ถือหุ้น อย่างไรก็ตาม เนื่องจากกฎหมายหลักทรัพย์กำหนดให้เฉพาะผู้ได้มาซึ่งหุ้นในบริษัทจดทะเบียนถึงจุดที่ต้องทำคำเสนอซื้อหลักทรัพย์ (เช่น ร้อยละ 25 ขึ้นไป) มีหน้าที่ในการทำคำเสนอซื้อหลักทรัพย์เท่านั้น หน้าที่ของกรรมการในกรณีที่มีการครอบงำกิจการภายใต้กฎหมายหลักทรัพย์จะมีเฉพาะการครอบงำกิจการในหุ้นของบริษัทจดทะเบียนหรือบริษัทที่เป็นผู้ถือหุ้นของบริษัทจดทะเบียนเป็นหลัก

หน้าที่ตามกฎหมายโดยทั่วไปของกรรมการ

1.บริษัทจำกัด

ในการบริหารจัดการบริษัทจำกัด กรรมการต้องใช้ความเอื้อเฟื้อสอดส่องอย่างบุคคลค้าขายผู้ประกอบการด้วยความระมัดระวังในการประกอบกิจการของบริษัท ตามที่กล่าวข้างต้นกรรมการในบริษัทจำกัดไม่มีหน้าที่พิเศษตามกฎหมายหลักทรัพย์ในเรื่องการครอบงำกิจการ เนื่องจากกฎหมายหลักทรัพย์กำกับดูแลการครอบงำกิจการที่เป็นบริษัทจดทะเบียนไม่ว่าจะเป็นการครอบงำกิจการทางตรง (Direct Acquisition) หรือการครอบงำกิจการโดยทางอ้อม (Chain Principle)

2.บริษัทมหาชนจำกัด

ภายใต้กฎหมายบริษัทมหาชนจำกัด คณะกรรมการมีหน้าที่จัดการบริษัทให้เป็นไปตามวัตถุประสงค์ข้อบังคับและมติของที่ประชุมผู้ถือหุ้น รวมทั้งกรรมการต้องปฏิบัติหน้าที่ให้เป็นไปตามกฎหมาย วัตถุประสงค์ และข้อบังคับของบริษัท ตลอดจนมติที่ประชุมผู้ถือหุ้นด้วยความซื่อสัตย์และระมัดระวังรักษาผลประโยชน์ของบริษัท ในกรณีที่บริษัทเป็นบริษัทจดทะเบียนและหรือบริษัทที่ออกหลักทรัพย์ภายใต้กฎหมายหลักทรัพย์ กรรมการมีหน้าที่เพิ่มเติมตามข้อกำหนดของ ก.ล.ต. และตลาดหลักทรัพย์ฯ และการกำกับดูแลกิจการที่ดี (Good Corporate Governance) ด้วย

นอกจากนี้ หากบริษัทเป็นบริษัทที่อยู่ภายใต้การควบคุมพิเศษ เช่น สถาบันการเงิน (ธนาคารพาณิชย์ บริษัทเงินทุน บริษัทประกันภัย) บริษัทดังกล่าวต้องปฏิบัติตามข้อกำหนดภายใต้กฎหมายที่เกี่ยวข้องด้วย

บริษัทมหาชนที่เสนอขายหุ้นต่อประชาชนและบริษัทจดทะเบียนที่อยู่ภายใต้พระราชบัญญัติหลักทรัพย์

นอกเหนือจากการที่คณะกรรมการของบริษัทมหาชนที่เสนอขายหุ้นต่อประชาชนและบริษัทจดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์ต้องมีหน้าที่ตามกฎหมายบริษัทมหาชนจำกัดแล้ว ภายใต้กฎหมายหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์ได้กำหนดหลักเกณฑ์หน้าที่ไว้สำหรับบริษัทที่ขายหุ้นกับประชาชนและบริษัทจดทะเบียน รวมทั้งบริษัทย่อยจะต้องปฏิบัติในเรื่องที่สำคัญสรุปได้ดังต่อไปนี้

(1) กฎหมายได้กำหนดขยายความการปฏิบัติหน้าที่ของกรรมการเกี่ยวกับหน้าที่และความรับผิดชอบของบริษัทจำกัดและบริษัทมหาชนจำกัด โดยถือว่าหลักเกณฑ์ที่ใช้กับบริษัทจำกัดตามกฎหมายแพ่งและพาณิชย์และบริษัทมหาชนตามกฎหมายบริษัทมหาชนดังที่ได้กล่าวไว้ข้างต้นนั้นเป็นหลักเกณฑ์ทั่วไป ทั้งนี้ บทบัญญัติในกฎหมายหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์ ได้กำหนดบทบาทหน้าที่ของกรรมการ โดยกำหนดให้กรรมการและผู้บริหารและบุคคลตาม (1) ข้างต้น จะต้องปฏิบัติหน้าที่ด้วยความรับผิดชอบ (Duty of Obedience) ความระมัดระวัง (Duty of Care) และความซื่อสัตย์สุจริต (Duty of Loyalty) รวมทั้งต้องปฏิบัติการให้เป็นไปตามกฎหมายวัตถุประสงค์ ข้อบังคับ ของบริษัท และมติของคณะกรรมการ ตลอดจนมติที่ประชุมผู้ถือหุ้นของทั้งในบริษัทจดทะเบียนและบริษัทย่อย

สัปดาห์หน้าผมจะพูดถึงกฎหมายได้วางกรอบหลักเกณฑ์ความรับผิดชอบ ความระมัดระวัง และความซื่อสัตย์สุจริต ของคณะกรรมการไว้อย่างไรบ้าง