คนบนพรมแดนเขาพระวิหาร
คำตัดสินคดีปราสาทพระวิหารของศาลยุติธรรมระหว่างประเทศ หรือศาลโลก เมื่อสัปดาห์ที่ผ่านมา ยังไม่ได้สร้างความกระจ่างชัดเรื่องพื้นที่เท่าไหร่นัก และศาลก็ได้มอบภาระให้ไทยและกัมพูชาต้องไปเจรจากันเองต่อไป ซึ่งไม่มีใครรู้ว่าสุดท้ายผลการเจรจาจะเป็นเช่นใด
คำตัดสินคดีปราสาทพระวิหารของศาลยุติธรรมระหว่างประเทศ หรือศาลโลก เมื่อสัปดาห์ที่ผ่านมา ยังไม่ได้สร้างความกระจ่างชัดเรื่องพื้นที่เท่าไหร่นัก และศาลก็ได้มอบภาระให้ไทยและกัมพูชาต้องไปเจรจากันเองต่อไป ซึ่งไม่มีใครรู้ว่าสุดท้ายผลการเจรจาจะเป็นเช่นใด
ต้องยอมรับว่าช่วงหลายปีที่ผ่านมานี้ คนไทยได้ให้ความสนใจกับพื้นที่ทับซ้อนเจ้าปัญหา จนอาจลืมคิดถึงคนในพื้นที่ใกล้เส้นพรมแดนระหว่างสองประเทศ ที่ยังคงต้องดำเนินชีวิตต่อไป ไม่ว่าที่สุดแล้วพื้นที่ตรงนั้นจะตกเป็นของใคร
วันนี้ ขอแนะนำหนังสือ “ประวัติศาสตร์ผู้คนบนเส้นพรมแดนเขาพระวิหาร” ผลงานของ พิพัฒน์ กระแจะจันทร์ อาจารย์ภาควิชาประวัติศาสตร์ คณะศิลปศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ที่บอกเล่าเรื่องราวชีวิตของคนชายแดนทั้งกัมพูชาและไทย ที่มีความสัมพันธ์ใกล้ชิดกันมายาวนาน
หนังสือเล่มนี้ปรับปรุงมาจากงานวิจัยเรื่อง “ประวัติ ศาสตร์ท้องถิ่นในพื้นที่พรมแดนไทยกัมพูชาบริเวณปราสาทพระวิหาร : ความสัมพันธ์ระหว่างคนกับเส้นพรมแดน”
นอกจากการรวบรวมข้อมูลจากเอกสารทางประวัติศาสตร์ ผู้เขียนได้ลงพื้นที่บริเวณพรมแดนดังกล่าว เพื่อหาข้อมูลจากคำบอกเล่าของคนที่อยู่อาศัยในหมู่บ้านแถบดังกล่าวมาเป็นเวลานาน หลายต่อหลายรุ่น
ในตอนที่ชื่อว่า ชีวประวัติหมู่บ้านบริเวณเส้นพรมแดนปราสาทพระวิหาร มีการย้อนรอยประวัติศาสตร์ชุมชนและผู้คนตั้งแต่อดีตจนถึงปัจจุบัน พูดถึงความเป็นมา การเกิดขึ้นของชุมชนบริเวณพรมแดน ที่เป็นที่อยู่อาศัยของคนหลายชนชาติ ทั้งชาวเขมร ชาวกุย (ส่วย) ชาวไทยอีสาน และคนจีน
นอกจากนี้ ยังมีเรื่องของการค้าข้ามพรมแดนของคนสองชาติที่มีมานาน ที่ฉายภาพของวิวัฒนาการของการค้ารูปแบบนี้อย่างต่อเนื่อง และสะท้อนชัดว่าชาวเขมรตามแนวพรมแดนเป็นกลุ่มที่มีความเคลื่อนไหวด้านนี้มาตลอด และปรับเปลี่ยนไปตามสถานการณ์ความสัมพันธ์ของสองประเทศ
ใครอยากเห็นอยากเข้าใจพื้นที่ปราสาทพระวิหารในแง่มุมของคนชายแดน ก็ลองหยิบหนังสือเล่มนี้มาอ่านดู
