ตัวอักษรขับเคลื่อนธุรกิจสร้างตัวตนรับการแข่งขัน

โดย...ภัทร์ สุริยะโชติ

การสร้างสรรค์เอกลักษณ์ให้กับธุรกิจหรือสินค้านั้น นอกจากความแตกต่างของตัวผลิตภัณฑ์หรืองานบริการแล้ว ตัวประกอบอีกตัวที่จะทำให้ผลงานสมบูรณ์แบบก็คือ การนำหัวใจของความแตกต่างมาถ่ายทอดเป็นตัวอักษร ซึ่งการออกแบบตัวอักษรเพื่อเป็นเอกลักษณ์สำหรับธุรกิจต่างๆ นั้น มักจะเป็นสิ่งที่ผู้ประกอบการทั่วไปต่างมองข้ามในเรื่องดังกล่าว

ในสมัยก่อนนั้น การพัฒนาตัวอักษร เป็นสิ่งที่ไม่มีตลาดรองรับ เนื่องจากพฤติกรรมการใช้ฟอนต์เป็นการลักลอบใช้เป็นส่วนใหญ่ หรือเพียงแค่พิมพ์ออกมาโดยไม่ทราบว่าฟอนต์นั้นเป็นของใคร ทำให้ในสมัยนั้นเราจะเห็นความแตกต่างขององค์กรหรือสินค้าที่เป็นคู่แข่งกันจากการดูที่สีเป็นสัญลักษณ์ เนื่องจากทุกค่ายใช้ฟอนต์แบบเดียวกันหมด แตกต่างกันเพียงที่สี

แต่ในปัจจุบัน หลายธุรกิจต่างให้ความสนใจ สำหรับการสร้างเอกลักษณ์ขององค์กรโดยการใช้ตัวอักษรที่เป็นเอกลักษณ์มากขึ้น

อนุทิน วงศ์สรรคกร กรรมการผู้จัดการ บริษัท คัดสรร ดีมาก เปิดเผยว่า ธุรกิจการออกแบบตัวอักษร เป็นธุรกิจที่สร้างเอกลักษณ์ของกิจการหรือแบรนด์ และสามารถส่งต่อความรู้สึกและอารมณ์ของการสื่อสารไปถึงผู้บริโภคได้ ทำให้การสื่อสารและความรู้สึกที่มีต่อแบรนด์ไปในทิศทางเดียวกัน ลดช่องว่างการสื่อสารด้วยภาษาของแบรนด์

ย้อนกลับไปเมื่อปี 2544 ฟอนต์องค์กรของเอไอเอส เป็นผลงานชิ้นแรกของคัดสรร ดีมาก ซึ่งในขณะนั้นไม่มีใครคิดว่าจะสามารถมาทำเป็นธุรกิจต่อยอดได้ เนื่องจากเป็นจุดที่ไม่มีตลาดรองรับ และยังต้องทำความเข้าใจกับกลุ่มเป้าหมาย เพราะคนกลุ่มต่างๆ ยังไม่รู้ศาสตร์ของอักษรมากนัก

หลังจากนั้นองค์กรใหญ่ๆ ต่างเริ่มเห็นความสำคัญของการสร้างตัวตนของแบรนด์ด้วยตัวอักษรอย่างแพร่หลายมากขึ้น โดยคัดสรร ดีมาก ได้ผลิตตัวอักษรให้กับกลุ่มธุรกิจต่างๆ มากมาย อาทิ ธุรกิจโทรคมนาคม ธุรกิจการเงินและธนาคาร ธุรกิจสินค้าอุปโภคและบริโภค รวมไปถึงธุรกิจบันเทิง โดยธุรกิจของคัดสรร ดีมาก เติบโตมาจากกลุ่มโทรคมนาคม โดยเฉพาะจากการออกแบบฟอนต์องค์กรของเอไอเอส

ทั้งนี้ กลุ่มธุรกิจโทรคมนาคม เป็นกลุ่มที่เข้าใจเรื่องของอารมณ์การสื่อสารจากการใช้ฟอนต์มากกว่ากลุ่มอื่นๆ ส่วนกลุ่มธุรกิจการเงินและธนาคาร เป็นกลุ่มที่จะให้ความสำคัญทางด้านตัวอักษรมากขึ้นในอนาคต เพราะกลุ่มธนาคารในปัจจุบันจะเป็นเหมือนกลุ่มโทรคมนาคมเมื่อ 10 ปีก่อนที่ส่วนมากจะใช้ฟอนต์ตัวอักษรรูปแบบเดียวกันหมดในทุกธนาคาร แตกต่างกันตรงสีโดยเฉพาะ ขณะที่กลุ่มธุรกิจบันเทิงคาดว่าจะเริ่มให้ความสนใจเรื่องเอกลักษณ์ของฟอนต์ตัวอักษรมากขึ้น หลังจากเสร็จสิ้นเปิดประมูลทีวีดิจิตอล

ขณะที่การเปิดประชาคมเศรษฐกิจอาเซียน หรือเออีซี จะส่งผลให้ตลาดตัวอักษรโตเพิ่มขึ้น เนื่องจากกลุ่มธุรกิจจะไปลงทุนในประเทศต่างๆ จำเป็นต้องสื่อสารถึงผู้บริโภคในท้องถิ่น การใช้ฟอนต์จึงจำเป็นที่จะมีการเปลี่ยนแปลงไปตามภาษาท้องถิ่นด้วยเอกลักษณ์ของฟอนต์เดียวกันทั่วทั้งภูมิภาค

“เอเชียตะวันออกเฉียงใต้เป็นภูมิภาคที่มีความหลากหลายทางภาษาสูง ฉะนั้นการทำธุรกิจการออกแบบตัวอักษร จึงเป็นเครื่องมือในการช่วยสร้างอัตลักษณ์ของกิจการหรือแบรนด์ได้” อนุทิน กล่าว

สำหรับผู้ดำเนินธุรกิจออกแบบตัวอักษรและอัตลักษณ์องค์กรจะต้องคาดการณ์เทรนด์ที่จะเกิดขึ้นในอนาคตได้ หรือเป็นผู้นำเทรนด์ เพราะจะสามารถได้วางแผนล่วงหน้า วางรูปแบบเพื่อให้สอดคล้องกับผลิตภัณฑ์และแบรนด์ในอนาคตได้ ขณะที่ในอนาคตจะมีสิ่งต่างๆ ที่สามารถรองรับฟอนต์ในรูปแบบต่างๆ มากมาย ผู้ผลิตฟอนต์จึงจำเป็นต้องพัฒนาปรับรูปแบบฟอนต์ เพื่อให้รองรับอุปกรณ์ที่จะเปลี่ยนแปลงไปในอนาคต อีกทั้งการออกแบบตัวอักษรจะต้องตอบโจทย์หรือสะท้อนวัฒนธรรมของแต่ละองค์กรตัวอักษรจะบ่งบอกความเป็นไปของแต่ละยุค ตัวหนังสือจะเป็นตัวบ่งบอกช่วงเวลาของแต่ละยุคอีกด้วย

อย่างไรก็ดี ธุรกิจด้านออกแบบตัวอักษรและอัตลักษณ์องค์กรในปัจจุบันยังไม่เติบโตมากนัก เมื่อเทียบกับตลาดการออกแบบทั้งหมด เนื่องจากเป็นสิ่งที่ใหม่มากสำหรับประเทศไทย มีเพียงไม่กี่บริษัทที่ทำธุรกิจด้านนี้อย่างจริงจัง ซึ่ง 99% ของตลาดตัวอักษรนั้นมีบริษัท คัดสรร ดีมาก ครอบครองอยู่