เส้นตายสหรัฐกับผลกระทบต่อไทย

ตลาดหุ้นไทยร่วงลงกราวรูด 34.33 จุด มูลค่าซื้อขาย 32,730 ล้านบาท นักลงทุนต่างชาติขายสุทธิ 1,661 ล้านบาท

ค่าเงินบาทแกว่งหนักจากที่อ่อนค่ามาเป็นแข็งค่า ปิดตลาดที่ระดับ 31.26/28 บาทต่อเหรียญสหรัฐ แข็งค่าจากช่วงเช้าที่เปิดตลาดที่ระดับ 31.41/43 บาทต่อเหรียญสหรัฐ แข็งค่าในทิศทางของสกุลเงินอื่นๆ ในภูมิภาค เพราะมีแรงขายเงินเหรียญสหรัฐในตลาด โดยมีการประเมินว่าสัปดาห์นี้เงินบาทจะเคลื่อนไหวอยู่ในกรอบ 31-31.30 บาทต่อเหรียญสหรัฐ

ตลาดเงินตลาดทุนทั่วโลกเข้าสู่ช่วงเวลาแห่งความวิตกกังวลอีกครั้ง เมื่อสภาคองเกรสของสหรัฐยังไม่สามารถหาข้อสรุปสำหรับร่างกฎหมายงบประมาณ โดยที่มีเส้นตายเที่ยงคืนวันที่ 30 ก.ย.นี้ตามเวลาสหรัฐ

ทางออกในท้ายที่สุดของเหตุการณ์นี้ ยังคงมีความก้ำกึ่ง เนื่องจากการต่อรองในรายละเอียดของบางมาตรการระหว่างวุฒิสภาและสภาผู้แทนราษฎรสหรัฐคงจะมีความเข้มข้นมากขึ้นในช่วงนาทีสุดท้าย

กรณีที่สหรัฐไม่สามารถหลีกเลี่ยงเส้นตายการปิดหน่วยงานราชการบางส่วนของรัฐบาลไปได้ ผลกระทบที่มีต่อเศรษฐกิจไทยคงอยู่ในระดับที่จำกัด เพราะคาดว่าแรงกดดันที่เพิ่มมากขึ้นต่อทุกฝ่ายที่เกี่ยวข้อง น่าจะทำให้ช่วงเวลาสุญญากาศทางงบประมาณของสหรัฐไม่น่าจะกินเวลายาวนานหลายสัปดาห์

ดังนั้น เหตุการณ์ดังกล่าวจึงไม่น่าจะมีผลกระทบต่อตัวเลขเศรษฐกิจของไทยในปี 2556 มากนัก น่าจะขยายตัวประมาณ 3.7%

แม้ว่าคองเกรสยังไม่มีข้อสรุปเดียวกันสำหรับร่างกฎหมายให้งบประมาณฉุกเฉินแก่หน่วยงานรัฐบาล ซึ่งครอบคลุมเวลาประมาณ 1 เดือนครึ่ง (ระหว่างวันที่ 1 ต.ค.15 พ.ย. 2556) โดยร่างกฎหมายงบฯ ฉุกเฉินที่วุฒิสภาเห็นชอบเมื่อวันที่ 27 ก.ย. 2556 ถูกสภาผู้แทนราษฎรแปรญัตติในช่วงวันเสาร์ที่ 28 ก.ย. 2556 โดยได้มีการเพิ่มเติมเงื่อนไขให้เลื่อนการใช้กฎหมายปฏิรูประบบดูแลรักษาสุขภาพของบารัก โอบามา ประธานาธิบดีสหรัฐ (โอบามาแคร์) ออกไป 1 ปี

พร้อมกันนี้ สภาผู้แทนราษฎรยังลงมติเห็นชอบให้มีการยกเลิกภาษีอุปกรณ์ทางการแพทย์ ซึ่งเป็นแหล่งรายได้ที่พรรคเดโมแครตจะนำมาเป็นทุนในการดำเนินโครงการโอบามาแคร์ในช่วงหลายปีข้างหน้าอีกด้วย

ร่างกฎหมายงบฯ ฉุกเฉินที่มีการแก้ไขนี้ จะกลับเข้าสู่การพิจารณาของวุฒิสภาอีกครั้งในวันสุดท้ายของปีงบประมาณ 2556 ซึ่งจากจุดยืนของวุฒิสภาในช่วงที่ผ่านมา ทำให้เกิดกระแสความกังวลว่าจะมีการคว่ำร่างกฎหมายงบฯ ฉุกเฉินที่สภาล่างแนบเงื่อนไขใหม่นี้อีกครั้ง และในท้ายที่สุด โอบามาก็อาจจะใช้สิทธิประธานาธิบดีวีโต้ยับยั้งร่างกฎหมายดังกล่าวอยู่ดีหากร่างที่เลื่อนโอบามาแคร์ออกไป 1 ปี ผ่านการอนุมัติจากสภาคองเกรสมาได้

อย่างไรก็ดี ยังคงต้องติดตามข้อสรุปของการปรับเพิ่มเพดานหนี้ เนื่องจากระดับหนี้สาธารณะของสหรัฐชนเพดานที่ 16.7 ล้านล้านเหรียญสหรัฐไปแล้ว ณ ขณะนี้ และรัฐบาลสหรัฐจะเหลือเงินเพียง 3 หมื่นล้านเหรียญสหรัฐเท่านั้น เมื่อเส้นตายในช่วงประมาณกลางเดือน ต.ค. 2556

โจทย์นี้มีความสำคัญค่อนข้างมากต่ออันดับความน่าเชื่อถือของสหรัฐ ค่าเงินเหรียญสหรัฐ และการเคลื่อนไหวของตลาดเงินตลาดทุนโลกอย่างยากจะหลีกเลี่ยง

เพดานหนี้จะเชื่อมโยงกับอีกหลายประเด็น อาทิ ความเสี่ยงต่อการผิดนัดชำระหนี้ และอันดับความน่าเชื่อถือของสหรัฐ รวมถึงความปั่นป่วนของตลาดเงินตลาดทุนทั่วโลก ที่อาจจะยังไม่ได้เตรียมรับสถานการณ์ที่เลวร้ายอย่างเต็มที่นักในเวลานี้

อย่างไรก็ดี ในกรณีที่สหรัฐไม่สามารถหลีกเลี่ยงเส้นตายการปิดหน่วยงานราชการบางส่วนไปได้แล้ว ศูนย์วิจัยกสิกรไทยประเมินว่า แรงกดดันที่มีต่อทั้งสภาคองเกรส และประธานาธิบดีบารัก โอบามา รวมถึงความเดือดร้อนที่มีต่อลูกจ้าง/ข้าราชการ ที่จะเพิ่มมากขึ้นในช่วงใกล้เส้นตายเพดานหนี้ที่รออยู่ในช่วงประมาณกลางเดือน ต.ค. 2556 น่าจะทำให้ทุกฝ่ายที่มีส่วนเกี่ยวข้องเร่งหาข้อสรุปให้กับประเด็นนี้

นั่นก็แปลว่าภาวะสุญญากาศของการปิดหน่วยงานราชการสหรัฐก็ไม่น่าจะกินเวลาหลายสัปดาห์ ดังนั้น เหตุการณ์ดังกล่าวจึงไม่น่าจะกระทบตัวเลขประมาณการของศูนย์วิจัยกสิกรไทยมากนัก โดยยังคงกรอบ 3.5-4%

ขณะที่ ภาพรวมการส่งออกของไทยในปีนี้อาจขยายตัวราว 0.53%

อย่างไรก็ดี ศูนย์วิจัยกสิกรไทยประเมินว่า การขยับเพดานหนี้สหรัฐเป็นโจทย์ที่มีความสำคัญค่อนข้างมากทั้งต่อสหรัฐและตลาดการเงินโลก โดยเฉพาะสินทรัพย์เสี่ยงที่อ่อนไหวต่อแรงเทขายในระยะนี้ ผ่านประเด็นความเสี่ยงต่อการผิดนัดชำระหนี้ อันดับความน่าเชื่อถือ และแนวโน้มเศรษฐกิจของสหรัฐ

นอกจากนี้ ยังต้องติดตามกระแสการเคลื่อนย้ายเงินทุน ซึ่งมีนัยสำคัญต่อบางประเทศในเอเชีย เช่น อินโดนีเซีย อินเดีย มาเลเซีย และเวียดนาม ซึ่งล้วนมีปัจจัยพื้นฐานทางเศรษฐกิจ และฐานะดุลบัญชีเดินสะพัดที่เปราะบางในระดับที่แตกต่างกันออกไป