ชาวนาหนุนจำนำข้าวแต่ผู้ส่งออกขอให้เลิก

ชาวนายังต้องการให้รัฐทำโครงการรับจำนำข้าวต่อ ชี้ช่วยลดภาระหนี้สิน แนะหามาตรการช่วยเหลือผู้ส่งออกข้าวแทนเลิกโครงการ

นายธนวรรธน์ พลวิชัย ผู้อำนวยการศูนย์พยากรณ์เศรษฐกิจและธุรกิจ มหาวิทยาลัยหอการค้าไทย เปิดเผยผลสำรวจทัศนะต่อนโยบายการรับจำนำข้าวของรัฐบาล จากชาวนา 1,228 ตัวอย่าง พบว่า ชาวนาส่วนใหญ่ 63.7% เห็นว่าภาพรวมโครงการรับจำนำข้าวส่งผลให้ชีวิตของครอบครัวดีขึ้น เนื่องจากช่วยลดภาระหนี้สินเดิมของชาวนา มีเงินใช้จ่ายเพิ่มขึ้น จากราคาข้าวที่ดีขึ้น ทำให้มีเงินออมมากขึ้น

อย่างไรก็ตาม โครงการรับจำนำส่งผลให้ต้นทุนการผลิตเพิ่มขึ้นตามไปด้วยโดยเฉพาะจากการปรับขึ้นค่าเช่าที่ทำนา ทำให้ชาวนาส่วนใหญ่ เห็นด้วยในระดับปานกลางเท่านั้น ที่จะปรับลดราคารับจำนำลงในข้าวนาปรังเหลือตันละ 1.3 หมื่นบาท จำกัดครัวเรือนละ 3 แสนบาท แต่ยังยืนยันให้รัฐบาลดำเนินนโยบายต่อไป เพราะช่วยชาวนาได้

ทั้งนี้ หากการรับจำนำในราคาสูง กระทบต่อการขายข้าวแข่งกับประเทศอื่นๆ นั้น รัฐบาลควรจะหามาตรการช่วยเหลือผู้ส่งออกแทน เพราะชาวนาส่วนใหญ่ 35.2% เห็นว่า ไม่ควรยกเลิกโครงการรับจำนำ รองลงมา 22.8% เห็นว่า จะยกเลิกได้ต่อเมื่อราคาข้าวในตลาดสูงขึ้น

เมื่อถามว่า หากรัฐบาลยกเลิกการจำนำแล้วปล่อยให้เป็นไปตามกลไกตลาด ชาวนาถึง 40.9% ระบุว่าจะดำเนินการเรียกร้อง หรือประท้วงให้มีการขยายโครงการต่อทันที รองลงมา คือ จะต้องทำให้ต้นทุนต่ำลง โดยมีข้อเสนอให้รัฐบาลควรช่วยเหลือชาวนาในการลดต้นทุนการผลิต การพักชำระหนี้ ออกดอกเบี้ยต้นทุนต่ำ และประกันราคาไม่ให้ต่ำจนเกินไป

ขณะที่ การสำรวจความคิดเห็นผู้ประกอบการต่อสถานการณ์การส่งออกข้าวไทย พบว่า ผู้ประกอบการ 70.6% เห็นว่า การรับจำนำข้าวมีผลเสียต่อประเทศมากกว่า เพราะรัฐบาลตั้งราคารับจำนำสูงเกินไป ทำให้แข่งขันราคาไม่ได้ ส่งผลให้การส่งออกข้าวลดลงถึง 82% คู่แข่งสำคัญยังคงเป็นเวียดนาม อินเดีย และกัมพูชา ขณะเดียวกัน ยังมองว่า คุณภาพข้าวแย่ลงหลังมีโครงการรับจำนำ ดังนั้น ควรยกเลิกโครงการรับจำนำทันที และต้องใช้เวลา 3-4 ปี ที่ไทยจะกลับมาเป็นผู้ส่งออกข้าวอันดับ 1 ของโลก

นายธนวรรธน์ กล่าวว่า จากการประเมินเม็ดเงินหมุนเวียนที่เพิ่มขึ้นในมือชาวนาโดยภาพรวมสูงถึง 1 แสนล้านบาท หรือรายได้เพิ่มขึ้นปีละ 5 หมื่นบาทต่อครัวเรือน แต่มีผลกระทบการส่งออกข้าวในปีนี้เหลือเพียง 6 ล้านตัน จากเดิมเฉลี่ยปีละ 10 ล้านตัน หรือเม็ดเงินเข้าประเทศหายไปประมาณ 5 - 6 หมื่นล้านบาท จึงยังไม่สามารถประเมินความคุ้มค่าของโครงการได้

ทั้งนี้ รัฐบาลควรหาแนวทางแก้ไขปัญหาในระยะยาว โดยเฉพาะการทำความเข้าใจกับชาวนา ต่อการเตรียมยกเลิกโครงการรับจำนำ การหามาตรการช่วยเหลือผู้ส่งออกข้าว ตลอดจนการช่วยเหลือต้นทุนเกษตรกร และการปรับปรุงคุณภาพข้าว เพื่อให้สามารถรองรับกับการแข่งขันในตลาดหลังเปิดประชาคมเศรษฐกิจอาเซียน

"รัฐบาลควรประเมินผลการดำเนินนโยบายรับจำนำข้าวให้ชัดเจนถึงความคุ้มค่า ที่เกษตรกรจะได้รับประโยชน์เมื่อเทียบกับการขาดทุนจากการดำเนินโครงการ และภาพรวมเศรษฐกิจของประเทศ" นายธนวรรธน์ กล่าว