‘โต้ง’เปิดศึกธปท.มั่วหนี้ครัวเรือน

นิยามไม่เป็นสากล ตัวเลขสูงเกินเหตุ ธปท.โต้ข้อมูลจริง

รมว.คลัง ติงแบงก์ชาติ ให้นิยามหนี้ครัวเรือนไม่เป็นสากลดึงสินเชื่อธุรกิจมาโปะทำให้หนี้สูงเกินจริง

นายกิตติรัตน์ ณ ระนอง รองนายกรัฐมนตรี และ รมว.การคลัง เปิดเผยว่า กรณีที่ธนาคารแห่งประเทศไทย (ธปท.) ออกบทความเชิงวิจัยถึงสาเหตุของการเพิ่มขึ้นของหนี้ครัวเรือน โดยระบบว่ามาจาก 3 ปัจจัยหลัก ได้แก่ ดอกเบี้ยต่ำ นโยบายรัฐ และการแข่งขันของสถาบันการเงิน

นายกิตติรัตน์ กล่าวว่า ในส่วนตัวเห็นว่าการนิยามคำว่าหนี้ครัวเรือนของ ธปท.ผิดตั้งแต่ต้น เนื่องจากคำว่าหนี้ครัวเรือนที่สากลใช้กันส่วนใหญ่ จะหมายถึงหนี้ที่เกิดจากบุคคลธรรมดาที่มีความสามารถในการก่อหนี้เพื่อลงทุนในทรัพย์สินที่มีความจำเป็นและเป็นประโยชน์ในระยะยาว เช่น การซื้อบ้าน รถยนต์ หรือการดูแลคุณภาพชีวิตของตนเองให้ดีขึ้น

ขณะที่ประชาชนที่มีวัตถุประสงค์ในการกู้เพื่อนำไปประกอบกิจการ ก็ต้องมีการนิยามหนี้ในกลุ่มนี้ใหม่ว่า เป็นสินเชื่อเพื่อการประกอบธุรกิจมากกว่า

“ผมเชื่อว่าสถาบันการเงินต่าง ๆ ทราบดีว่าการกู้จากประชาชนกลุ่มนี้ไม่ใช่หนี้ครัวเรือน เพราะเป็นการปล่อยสินเชื่อให้เพื่อไปประกอบธุรกิจ และสุดท้ายก็จะมีเงินมาใช้คืนหนี้ และในส่วนของ ธปท. เอง เมื่อมันไม่ถูกมาตั้งแต่ต้น ดังนั้นในแง่การวิจัยอื่นๆ ไม่ว่าจะเป็นการเอาจีดีพีไปคำนวณเปรียบเทียบกับอัตราหนี้ครัวเรือนของประเทศอื่นก็อาจจะเกิดข้อผิดพลาด และเกิดความกังวลเพราะต้องเข้าใจด้วยว่ายังมีรายละเอียดอีกหลายอย่างที่จะวิเคราะห์ได้” นายกิตติรัตน์ กล่าว

นายกิตติรัตน์ กล่าวต่อว่า ยืนยันว่าไม่ต้องการวิพากษ์วิจารณ์เกี่ยวกับบทวิเคราะห์ของ ธปท. จนอาจจะทำให้เกิดการขาดความเป็นประโยชน์ แต่อยากให้ไปดูบทวิเคราะห์ของสถาบันการ ๆ และนำไปศึกษาเปรียบเทียบกับมาตรฐานของหน่วยงานอื่น ๆ ด้วย ทั้งหน่วยงานด้านสถิติต่าง ๆ อาทิ สำนักงานสถิติแห่งชาติ สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ (สศช.) หรือสภาพัฒน์ หรือรวมไปถึงหน่วยงานในระดับสากลอย่างกองทุนการเงินระหว่างประเทศ (ไอเอ็มเอฟ) ที่มีการกำหนดคำนิยามของคำว่าหนี้ครัวเรือนไว้อย่างชัดเจน

นายไพบูลย์ กิตติศรีกังวาน ผู้ช่วยผู้ว่าการ สายนโยบายการเงิน ธปท. กล่าวว่า ข้อมูลหนี้ที่ ธปท.ใช้เป็นข้อมูลจากเจ้าหนี้โดยตรงเป็นสถาบันการเงินภายใต้การกำกับของ ธปท.ทั้งหมดที่ปล่อยกู้ให้ประชาชนทั่วไปว่ามีจำนวนเท่าไรที่ปล่อยกู้ไปทั้งหมด ซึ่งถ้าเป็นธนาคารพาณิชย์ บริษัทประกอบธุรกิจการเงินที่ไม่ใช่สถาบันการเงิน(นันแบงก์)ภายใต้กำกับดูแลของธปท.อยู่แล้วก็จะให้รายงานข้อมลให้ทราบเป็นรายไตรมาส ส่วนสถาบันการเงินอื่นๆที่ธปท.ไม่ได้กำกับ อาทิ ธนาคารเฉพาะกิจของรัฐ สหกรณ์ออมทรัพย์ ฯลฯ ธปท.ก็จะขอความร่วมมือโดยให้กรอบแบบรายงานยอดหนี้ให้ทราบแทน เพื่อนำข้อมูลจริงมาประเมินและวิเคราะห์สถานการณ์หนี้ในภาพรวม

“ข้อมูลที่ ธปท.และคณะกรรมการนโยบายการเงิน (กนง.) นำมาบอกต่อสาธารณะเป็นข้อมูลจริง หนี้ครัวเรือนยังไม่เป็นปัญหาต่อเศรษฐกิจตอนนี้ แต่ถ้าปล่อยให้เพิ่มขึ้นไปเรื่อยๆ จะสร้างปัญหาในอนาคต โดยเฉพาะกลุ่มผู้มีรายได้น้อย ไม่ใช่ว่าครัวเรือนทั้งหมดมีปัญหา เป็นสิ่งที่ ธปท.พยามบอกต่อสาธารณะมาช่วงหนึ่งแล้วไม่ใช่เพิ่งมาเตือน” นายไพบูลย์ กล่าว

ทั้งนี้ หากดูจากข้อมูลสถิติเงินให้กู้ยืมแก่ภาคครัวเรือนของธปท. ซึ่งไม่ได้นำมาจากากรสำรวจอย่างสำนักงานสถิติ(สสช.)ที่สอบถามจากประชาชนฝั่งผู้กู้ และสอบถามผู้ประกอบการบางส่วนแล้วนำมาคำนวณตามหลักวิชาการซึ่งจะเป็นคนละแบบ อยู่ที่ประชาชนจะเหลือเชื่อฝั่งไหน แต่ต้องยอมรับว่าหนี้ครัวเรือนของสสช.จะค่อนต่ำกว่าข้อมูลของธปท. อย่างไรก็ตามเมื่อไปดูใส้ในข้อมูลเงินให้กู้ยืมของภาครัวเรือน(บุคคลธรรมดา)ของธปท. พบว่า ประกอบด้วย ธนาคารพาณิชย์จดทะเบียนในประเทศ (ไม่รวมสาขาที่อยู่ในต่างประเทศ) สาขาธนาคารพาณิชย์ต่างประเทศที่ตั้งอยู่ในประเทศไทย และกิจการวิเทศธนกิจ ธนาคารออมสิน ธนาคารอาคารสงเคราะห์ ธนาคารเพื่อการเกษตรและสหกรณ์การเกษตร ธนาคารเพื่อการส่งออกและนำเข้าแห่งประเทศไทย ธนาคารพัฒนาวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อมแห่งประเทศไทย และ ธนาคารอิสลามแห่งประเทศไทย บริษัทเงินทุนและบริษัทเครดิตฟองซิเอร์ บริษัทประกันชีวิต บริษัทประกันภัยและประกันวินาศภัย บริษัทบริหารสินทรัพย์ และบรรษัทบริหารสินทรัพย์ไทย สถานธนานุบาลกรุงเทพมหานคร สถานธนานุบาลภูมิภาค สถานธนานุเคราะห์ และโรงรับจำนำเอกชน กองทุนเพื่อการฟื้นฟูและพัฒนาระบบสถาบันการเงิน กองทุนบำเหน็จบำนาญข้าราชการ บรรษัทตลาดรองสินเชื่อเพื่อที่อยู่อาศัย และบรรษัทประกันสินเชื่ออุตสาหกรรมขนาดย่อม