จดหมายจากครูยูโซะ

การเรียนภาษาของประเทศเพื่อนบ้านในกลุ่มอาเซียนจะทำให้คนไทยสามารถเข้าใจเพื่อนบ้านได้มากยิ่งขึ้น ซึ่งนอกจากจะรู้ภาษาแล้ว ก็น่าจะทำให้ได้เรียนรู้วัฒนธรรมของประเทศบ้านใกล้เรือนเคียงมากขึ้นด้วย และอาจช่วยให้มองเห็นความเหมือน และจุดร่วมของคนในภูมิภาคนี้ได้ดียิ่งขึ้น

“จดหมายจากครูยูโซะ เล่าเรื่องภาษามลายูในภาษาไทย” ผลงานของ รศ.ประพนธ์ เรืองณรงค์ เป็นหนังสืออีกเล่มที่ตอบโจทย์คนที่อยากรู้จักภาษาเพื่อนบ้านในสไตล์ที่เข้าใจง่าย

ผู้เขียนบอกในคำนำว่า ต้องการใช้หนังสือเล่มนี้เป็นสื่อเล่าเรื่องภาษามลายูถิ่นจังหวัดชายแดนภาคใต้ของไทย และภาษามลายูกลางของมาเลเซีย โดยได้สมมติตัวละครชื่อ ครูยูโซะ สลาตัน เป็นผู้เขียนจดหมายมาหา หลานรงค์ อดีตเพื่อนบ้านในกรุงเทพฯ หลังจากครูยูโซะได้ย้ายกลับไปอยู่บ้านเกิดที่ ต.รูสะมิแล อ.เมือง จ.ปัตตานี

ครูยูโซะจะเป็นผู้ถ่ายทอดเรื่องราวของภาษามลายูผ่านจดหมาย เริ่มตั้งแต่ความเป็นมาของคำว่า “มลายู” ว่าเป็นอย่างไรบ้าง ตัวอักษร การเทียบเคียงกับอักษรไทย ลักษณะภาษามลายู เช่น การสร้างคำตามหลักไวยากรณ์ รูปแบบประโยค ความแตกต่างระหว่างภาษามลายูกลางและภาษามลายูถิ่น

ขณะเดียวกัน ก็ยังมีเนื้อหาเกี่ยวกับคำไทยที่ยืมคำภาษามลายูมาใช้ ซึ่งส่วนใหญ่เป็นการเลียนเสียง เช่น ไทยยืมคำว่า ดุเรียน (Durian) หมายถึง ผู้มีหนาม และผลไม้อีกหลายชนิดที่คนไทยเรียกตามคำมลายู เช่น มังคุด มาจาก มังฆิส (Manggis) สละ มาจาก ซาลัก (Salak) และชื่อเรียกจำปาดะ (Cempedak) เป็นต้น

จดหมายจากครูยูโซะ เป็นหนังสือเกี่ยวกับภาษาอาเซียน ที่แตกต่างจากหนังสือภาษาอาเซียนที่วางขายในท้องตลาดตอนนี้ ไม่ว่าจะเป็นวิธีนำเสนอที่จะเน้นให้เข้าใจหลักไวยากรณ์ง่ายๆ และรู้จักการสร้างคำ พร้อมกับสอดแทรกที่มาที่ไปของคำต่างๆ ซึ่งน่าจะช่วยให้ผู้อ่านเข้าใจภาษามากยิ่งขึ้น มากกว่าการรู้แค่ว่าจะเรียกสิ่งโน้นสิ่งนี้ว่าอย่างไรในภาษาอื่นเท่านั้น

เนื้อหาแบบนี้น่าจะตอบโจทย์ความต้องการคนอยากรู้ภาษามลายูในอีกมุมหนึ่งได้พอสมควร