กม.แรงงานสำหรับคนในบ้าน

กฎกระทรวงแรงงาน ฉบับที่ 14 ประกาศในราชกิจจานุเบกษาเมื่อวันที่ 9 พ.ย. 2555 ออกตามพระราชบัญญัติคุ้มครองแรงงาน พ.ศ. 2541 มีนัยสำคัญเพื่อคุ้มครองแรงงานในบ้าน โดยไม่เลือกว่าจะเป็นแรงงานที่จดทะเบียนถูกต้องตามกฎหมายหรือไม่ก็ตาม รวมทั้งครอบคลุมแรงงานทั้งชาวไทยและแรงงานข้ามชาติ

ทั้งนี้ แรงงานในบ้านจะได้รับสิทธิคุ้มครองเพิ่มเติม 7 ข้อด้วยกัน คือ

(1) ลูกจ้างต้องมีวันหยุดประจำสัปดาห์ ไม่น้อยกว่าสัปดาห์ละหนึ่งวัน (2) นายจ้างต้องกำหนดวันหยุดตามประเพณี ปีละไม่น้อยกว่าสิบสามวัน ซึ่งรวมวันแรงงานแห่งชาติด้วย และหากวันหยุดตามประเพณีตรงกับวันหยุดประจำสัปดาห์ ให้ลูกจ้างหยุดเป็นวันหยุดชดเชยเพิ่มอีกหนึ่งวัน (3) ลูกจ้างที่ทำงานครบหนึ่งปี มีสิทธิหยุดพักผ่อนประจำปี ปีละไม่เกินหกวันทำงาน

(4) ลูกจ้างมีสิทธิลาป่วยตามที่ป่วยจริงได้ และหากลาสามวันขึ้นไป นายจ้างสามารถขอใบรับรองแพทย์ยืนยันจากลูกจ้างได้ (5) กรณีลูกจ้างเป็นเด็กอายุต่ำกว่าสิบแปดปี นายจ้างต้องจ่ายค่าจ้างให้กับเด็กโดยตรง (6) ลูกจ้างที่ทำงานในวันหยุด ต้องได้รับเงินค่าจ้างด้วย และ (7) ลูกจ้างต้องได้ค่าจ้างในวันที่ลาป่วย โดยไม่เกินสามสิบวันทำงาน

แม้ว่ากฎกระทรวงฉบับดังกล่าวถือว่าเป็นก้าวสำคัญต่อการส่งเสริมการคุ้มครองแรงงาน แรงงานในบ้าน ดังเช่นแรงงานในภาคธุรกิจอื่นๆ แต่กฎกระทรวงฉบับนี้ไม่ได้มีบทบัญญัติคุ้มครองสิทธิแรงงานขั้นพื้นฐานที่สำคัญบางประการให้กับแรงงานในบ้าน เช่น การคุ้มครองการทำงานไม่เกินวันละแปดชั่วโมง การลากิจ ค่าล่วงเวลา ค่าจ้างขั้นต่ำ และการคุ้มครองการประกันสังคม สิทธิในการลาคลอดและการคุ้มครองไม่ให้ถูกออกจากงานเพราะเหตุแห่งการตั้งครรภ์

ความเจริญเติบโตทางเศรษฐกิจและระดับการศึกษาที่สูงขึ้น โดยเฉพาะในกรุงเทพมหานครและปริมณฑล ทำให้ประชากรจำนวนมากประกอบอาชีพแตกต่างกัน ส่งผลถึงการเปลี่ยนแปลงโครงสร้างของครอบครัว คู่สมรสต่างออกทำงานนอกบ้าน สภาพการจราจรที่ติดขัดหรือการคมนาคมที่ไม่สะดวก ทำให้สมาชิกในครอบครัวมีเวลาให้ซึ่งกันและกันน้อยลง

แรงงานในบ้านจึงถือว่ามีความสำคัญต่อสภาพชีวิตการดำรงชีวิตในปัจจุบันเป็นอย่างมาก และสำหรับบางครอบครัว แรงงานในบ้านถือว่ามีความผูกพันกับครอบครัว เป็นแรงงานที่มีคุณค่า มีหลายครอบครัวที่แรงงานในบ้านทำหน้าที่เป็นพี่เลี้ยงที่ดีของลูก และช่วยดูแลทำงานบ้านให้ทุกๆ วัน

นายจ้างบางคนเห็นคุณค่าของแรงงานในบ้าน โดยมีการให้ค่าจ้างที่ยุติธรรม ให้เวลาพักระหว่างวันทำงาน ให้มีวันหยุดในแต่ละสัปดาห์ ให้กลับไปเยี่ยมบ้านได้ในระยะยาว ให้ความเป็นส่วนตัวโดยให้มีห้องส่วนตัว ดูแลรักษาเมื่อเจ็บป่วย พาไปพักผ่อนร่วมกับครอบครัวนายจ้าง

แต่ในขณะเดียวกันก็มีนายจ้างบางรายเอารัดเอาเปรียบแรงงานในบ้าน เช่น ไม่จ่ายค่าจ้าง จ่ายค่าจ้างให้น้อย ไม่ให้วันหยุด หรือไม่อนุญาตแม้แต่จะให้แรงงานในบ้านออกจากบ้านเพื่อให้เห็นโลกภายนอก

แรงงานในบ้านถือว่าเป็นมนุษย์ จึงมีสิทธิมนุษยชนซึ่งเป็นสิทธิที่ทุกคนจะได้รับการปฏิบัติอย่างมีศักดิ์ศรี ทั้งในชีวิตส่วนตัวและในการทำงาน โดยเท่าเทียมกับมนุษย์คนอื่น

แรงงานในบ้านยังถือได้ว่าอยู่เบื้องหลังความสำเร็จของนักบริหารทั้งหลายตั้งแต่ระดับกลางจนถึงระดับชาติ เพราะถ้าขาดแรงงานในบ้านแล้ว นักบริหารจะไม่มีโอกาสบริหารงานและสร้างสรรค์งานต่างๆ ที่เป็นประโยชน์ออกมาได้เลย เนื่องจากต้องเสียเวลาทำงานบ้านด้วยตนเอง