กินทิ้งกินขว้าง

ในแต่ละปีทั่วโลกมีอาหารเหลือทิ้งประมาณ 1 ใน 3 ของทั้งหมด หรือ 1,300 ล้านตัน คิดเป็นเงินที่สูญเสียราว 1 ล้านล้านเหรียญสหรัฐ

ข้อมูลล่าสุดขององค์การอาหารและเกษตรแห่งสหประชาชาติ สะท้อนว่า ประชากรโลกกำลังทำลายทรัพยากรโดยเปล่าประโยชน์ และเร่งภาวะโลกร้อนให้เข้าสู่วิกฤตเร็วขึ้น ผ่านพฤติกรรมกินแบบไม่ยั้งคิด

เมื่อแยกย่อยออกมาในแต่ละภูมิภาค พบว่าผู้บริโภคในยุโรปและอเมริกาเหนือเหลืออาหารทิ้งเฉลี่ยคนละ 95115 กิโลกรัมต่อปี ขณะที่ผู้คนในแอฟริกา เอเชียใต้ และเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ กินอาหารเหลือทิ้งอยู่ที่คนละ 611 กิโลกรัมต่อปี

สำหรับในอาเซียน หลายประเทศก็เกิดปัญหานี้คล้ายๆ กัน รวมถึง “มาเลเซีย” ที่เผชิญกับปัญหากินทิ้งกินขว้างเช่นกัน

โดยในแต่ละวันมีขยะจากอาหารมากถึง 1.5 หมื่นตัน ซึ่งเท่าๆ กับสนามฟุตบอล 7.5 สนาม หรือสามารถนำไปแจกจ่ายให้ผู้คนอิ่มท้องได้มากถึง 7.5 ล้านคนต่อวัน

ตัวเลขดังกล่าวเพิ่มขึ้นมากเมื่อเทียบกับปี 2554 ซึ่งตัวเลขอาหารที่ถูกทิ้งขว้างทั้งๆ ที่ไม่ได้ถูกแตะต้องอยู่ที่ 930 ตัน เพิ่มจากปี 2552 ถึง 2 เท่า

เฉพาะในกรุงกัวลาลัมเปอร์ ขยะอาหารมีจำนวนมากถึง 3,000 ตันต่อวัน ขณะที่สมาคมผู้บริโภคปีนัง อ้างว่าเกาะปีนังเพียงแห่งเดียวก็ก่อขยะอาหารราว 355 ตัน ในแต่ละวัน

น่าสนใจว่า ในบรรดาขยะจากอาหารทั้งหมดนี้ ราวๆ 1015% เป็นอาหารที่ไม่ได้บริโภคและหมดอายุก่อนที่จะถูกกิน อย่างกรณีของการรับประทานอาหารแบบโต๊ะจีน 10 คน จะมีอาหารประมาณ 30% ที่กลายเป็นขยะเหลือทิ้ง

แต่ใช่ว่าจะมีแต่คนกินทิ้งกินขว้าง เพราะชาวมาเลเซียเริ่มหันมาลดจำนวนที่นั่งโต๊ะจีนลง และผู้คนที่กินอาหารแบบบุฟเฟต์ก็เริ่มกินเหลือลดลงจากเดิม

ดร.เต็งลีชอง ผู้เชี่ยวชาญด้านการบริหารจัดการขยะ บอกว่า เจ้าภาพเริ่มหันมาลดจำนวนอาหาร และจำนวนที่นั่งเหลือแค่ 7 หรือ 8 ที่แทน

อย่างไรก็ตาม ในระยะยาวยังจำเป็นต้องให้การศึกษาแก่ชาวมาเลเซีย เพื่อให้รู้ถึงความจำเป็นในการสร้างนิสัยบริโภคแบบพอดีๆ ไม่ใช่โหมสั่งจนกินไม่หมด แล้วกลายเป็นขยะเหลือทิ้ง

ในวันสิ่งแวดล้อมโลก 5 มิ.ย.ที่ผ่านมา ดาโต๊ะ ศรี จี. ปาลานิเวล รัฐมนตรีกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมของมาเลเซีย ได้เรียกร้องให้ชาวมาเลเซียปรับไลฟ์สไตล์ให้เหมาะสม รวมทั้งช่วยกันลดจำนวนขยะอาหาร และไม่กินเหลือทิ้ง

โครงการรณรงค์ดังกล่าวอยู่ภายใต้แนวคิด “คิดก่อนกิน ช่วยประหยัด” ขององค์การสหประชาชาติ เพื่อส่งเสริมการบริโภคแบบไม่หมดเปลือง ตั้งแต่ฟาร์มปลูกจนถึงโต๊ะอาหาร โดยกระตุ้นให้ผู้คนหันมาตระหนักถึงผลกระทบจากการบริโภคแบบไม่ยั้งคิดที่มีต่อสิ่งแวดล้อมรอบตัว

การกินอาหารเหลือทิ้ง กลายเป็นประเด็นสำคัญที่เกี่ยวกับเรื่องจริยธรรม เศรษฐกิจ และสิ่งแวดล้อม เพราะโลกต้องหมดเปลืองพลังงานน้ำ ปุ๋ย และสิ่งต่างๆ ในการผลิตอาหาร แต่กลับไม่ได้ถูกบริโภค ซึ่งผู้คนทั่วโลกควรหันมาคิดก่อนกินและลงมือทำ ไม่ว่าจะอยู่บ้าน ฟาร์มซูเปอร์มาเก็ต โรงอาหาร โรงแรม หรือทุกๆ แห่งที่มีอาหารให้บริโภค