อย่าหยุดดอกเบี้ย0%

หลังวิกฤตเศรษฐกิจปี 2540 เป็นต้นมา การแข่งขันกันปล่อยสินเชื่อเพื่อซื้อที่อยู่อาศัยของธนาคารพาณิชย์เป็นไปอย่างเข้มข้น เพราะเป็นสินเชื่อที่มีความเสี่ยงต่ำ เนื่องจากมีบ้านเป็นหลักประกัน และยังมีรายได้ดอกเบี้ยสบายไปนานหลายปี จึงไม่ประหลาดใจที่ธนาคารพาณิชย์และธนาคารของรัฐต่างใช้กลยุทธ์อัตราดอกเบี้ย 0% ดึงดูดให้หันมาใช้บริการเงินกู้

การแข่งขันด้านสินเชื่อของสถาบันการเงินเป็นแรงสนับสนุนให้ธุรกิจอสังหาริมทรัพย์ขยายตัวอย่างรวดเร็ว ยิ่งแข่งกันในเรื่องดอกเบี้ยต่ำลงไปถึง 0% เป็นเวลานาน ก็ยิ่งเป็นตัวเร่งให้การซื้อขายอสังหาริมทรัพย์เพิ่มมากขึ้น จนกลายเป็นความไม่สบายใจของทางการที่เริ่มมองเห็นสัญญาณฟองสบู่และการเก็งกำไรในตลาดอสังหาริมทรัพย์ที่โตอย่างร้อนแรงทั้งใน กทม.และต่างจังหวัด

ธนาคารแห่งประเทศไทย (ธปท.) ส่งสัญญาณเตือนและเริ่มดังขึ้นให้สถาบันการเงินเลิกใช้ดอกเบี้ย 0% เพราะจะทำให้การเก็งกำไรอสังหาริมทรัพย์แพร่ระบาดหนักขึ้น ซึ่งจะส่งผลเสียหายต่อธุรกิจอสังหาริมทรัพย์ สถาบันการเงิน และเศรษฐกิจโดยรวม กลัวจะซ้ำรอยวิกฤตเศรษฐกิจปี 2540 ที่การเก็งกำไรและฟองสบู่ในธุรกิจอสังหาริมทรัพย์เป็นส่วนหนึ่งทำให้เศรษฐกิจเจ๊งกันระนาว

แต่หากมองลึกลงไป จะพบความจริงที่ว่า ดอกเบี้ย 0% ไม่ได้ถูกใช้เป็นเครื่องมือในการเก็งกำไร เพราะการเก็งกำไรระยะสั้นที่เป็นเหมือนมะเร็งร้ายในธุรกิจอสังหาริมทรัพย์กระทำกันในขั้นตอนเปิดขายโครงการไปจนโครงการสร้างเสร็จก่อนที่จะเริ่มกระบวนการโอน นักเก็งกำไรต่างต้องการให้อสังหาริมทรัพย์ที่ซื้อไว้ขายได้ก่อนโอน และไม่ต้องการขอสินเชื่อแบงก์แม้ว่าจะมีดอกเบี้ย 0% นั่นคือความจริง

นักเก็งกำไรอีกกลุ่มมีเงินพอที่จะซื้ออสังหาริมทรัพย์ด้วยเงินสด และไม่เดือดร้อนที่จะต้องถืออสังหาริมทรัพย์นั้นไปนานๆ เพราะรู้ดีว่ายิ่งถือนานผลตอบแทนที่ได้กลับยิ่งคุ้มค่ากับการเงินที่ลงทุน ขณะที่นักลงทุนที่ซื้อมาเพื่อปล่อยเช่า แม้ว่าจะต้องการสินเชื่อดอกเบี้ย 0% ซึ่งจะทำให้ได้ผลตอบแทนมากขึ้น แต่ก็เป็นกลุ่มที่ลงทุนถือยาว ไม่เกี่ยวข้องกับการเก็งกำไร

ขณะที่ความจริงอีกด้านหนึ่ง คือ คนซื้อบ้านในกลุ่มที่มีความต้องการซื้อจริงๆ โดยเฉพาะมนุษย์เงินเดือนที่เพิ่งเริ่มสร้างครอบครัว ล้วนต้องการดอกเบี้ยต่ำๆ ยิ่งเหลือ 0% ก็ยิ่งต้องการมาก เพื่อช่วยลดภาระในการผ่อนงวดต่อเดือนให้มากที่สุดเท่าที่จะมากได้ การให้เลิกใช้ดอกเบี้ย 0% จึงเป็นการสกัดกั้นโอกาสของคนที่ต้องการซื้อบ้านมากกว่าการสกัดกั้นการเก็งกำไร

การแข่งขันในตลาดสินเชื่อที่อยู่อาศัยจึงควรปล่อยให้เกิดขึ้นอย่างเสรี เพราะยิ่งแข่งขันกันมากเท่าไรก็จะยิ่งเกิดประโยชน์โดยตรงกับคนที่ซื้อบ้าน เพียงแต่ต้องทำให้ผู้บริโภครู้โดยกระจ่างว่า แคมเปญดอกเบี้ย 0% นั้น ดอกเบี้ยโดยเฉลี่ยที่ต้องจ่ายจริงตามระยะเวลาการกู้เป็นจำนวนเท่าไร น่าจะเกิดประโยชน์กับคนซื้อบ้านมากกว่าให้เลิกใช้ดอกเบี้ย 0% เพื่อสกัดการเก็งกำไรในธุรกิจอสังหาริมทรัพย์