ภาษีเงินได้บุคคลธรรมดา กรณีไปดูงานต่างประเทศ

ขออภัยผู้อ่านทุกท่าน ด้วยคุณกิติพงศ์ อุรพีพัฒนพงศ์ ติดภารกิจสำคัญไม่สามารถนำเสนอต้นฉบับในคอลัมน์ได้ กองบรรณาธิการจึงนำข้อหารือกฎหมายของผู้ประกอบการที่ร้องไปยังกรมสรรพากรในเรื่องภาษีเงินได้บุคคลธรรมดา กรณีการจัดโครงการดูงานในต่างประเทศของพนักงานที่จะครบวาระเกษียณอายุ ซึ่งถือว่าน่าสนใจและน่าจะเป็นประโยชน์กับผู้อ่าน

ข้อหารือเรื่องนี้มีอยู่ว่า บริษัท อ. มีการจัดโครงการดูงานในต่างประเทศให้กับพนักงานที่จะครบวาระเกษียณอายุเป็นประจำทุกปี เพื่อเป็นรางวัลตอบแทนการทำงานให้กับองค์กรมาเป็นเวลานาน และเพื่อเสริมสร้างประสบการณ์ ชีวิตก่อนครบวาระการทำงาน โดยผู้เกษียณอายุจะเป็นผู้รับภาระภาษีเงินได้ หัก ณ ที่จ่าย ตามมาตรา 50 (1) แห่งประมวลรัษฎากร จากค่าใช้จ่ายที่บริษัทให้การสนับสนุน ต่อมาเมื่อเดือน ก.ค. 2554 บริษัทได้จัดโครงการดูงาน ณ ประเทศรัสเซีย ให้กับผู้สูงอายุ โดยเพิ่มกิจกรรมการดูงานสถานีโทรทัศน์ไว้ในกำหนดการเดินทางด้วยและอ้างถึงแผนพัฒนาศักยภาพผู้ปฏิบัติงานร่วมกับสื่อต่างประเทศ ซึ่งไม่ใช่วัตถุประสงค์ของโครงการดูงานต่างประเทศของผู้เกษียณอายุ จึงขอทราบว่า

1.โครงการดูงานต่างประเทศของพนักงานที่จะครบเกษียณอายุของบริษัทที่จัดเป็นประจำทุกปี และบริษัทสนับสนุนค่าใช้จ่ายให้ส่วนหนึ่ง ผู้เกษียณอายุจำเป็นต้องเป็นผู้รับผิดชอบภาระภาษีเงินได้ส่วนนั้นหรือไม่

2.การปรับเปลี่ยนโครงการตามข้อ 1. และเพิ่มกิจกรรมการดูงานที่เกี่ยวข้องกับบริษัท และไม่แจ้งว่าผู้เดินทางเป็นผู้เกษียณอายุจะสามารถเป็นช่องทางให้ผู้เกษียณอายุไม่ต้องรับผิดชอบภาระภาษีเงินได้ในส่วนที่บริษัทออกให้หรือไม่

3.หากการเดินทางตามข้อ 2. มีพนักงานที่ยังไม่ครบวาระเกษียณร่วมเดินทางไปด้วยอย่างน้อย 1 คน จะถือว่าเป็นกิจกรรมดูงานปกติของผู้นั้นหรือของผู้เดินทางทั้งหมดได้หรือไม่

กรมสรรพากรวินิจฉัยว่า กรณีตามข้อ 1. และข้อ 2. โครงการดูงานต่างประเทศของพนักงานที่จะครบเกษียณอายุของบริษัท ซึ่งจัดเป็นประจำทุกปี และกรณีตามข้อ 3. การส่งพนักงานที่ยังไม่ครบวาระเกษียณร่วมเดินทางไปด้วยอย่างน้อย 1 คน หากโครงการดูงานต่างประเทศดังกล่าวมีวัตถุประสงค์เพื่อเป็นรางวัลตอบแทนการทำงานให้กับองค์กรและเพื่อเสริมสร้างประสบการณ์ชีวิต ก่อนครบวาระการทำงานย่อมเข้าลักษณะเป็นสวัสดิการ หรือประโยชน์ที่พนักงานได้รับจากบริษัท

ถือเป็นประโยชน์เพิ่มอันเข้าลักษณะเป็นเงินได้พึงประเมินตามมาตรา 39 แห่งประมวลรัษฎากร และถือเป็นเงินได้พึงประเมินตามมาตรา 40 (1) แห่งประมวลรัษฎากร ที่พนักงานต้องนำมารวมคำนวณ เพื่อเสียภาษีเงินได้บุคคลธรรมดา

ผู้จ่ายเงินได้พึงประเมินมีหน้าที่ต้องหักภาษีเงินได้ ณ ที่จ่ายตามมาตรา 50 (1) แห่งประมวลรัษฎากร