ภัยแล้งคุกคามเหนือ-อีสานก.ค.นี้น้ำไม่พอทำนา

สุเทพ น้อยไพโรจน์ รองอธิบดีกรมชลประทาน ในฐานะกำกับดูแลการบริหารจัดการน้ำของกรมชลประทาน แสดงความเป็นห่วงปัญหาภัยแล้ง ในพื้นที่ภาคเหนือและภาคตะวันออกเฉียงเหนือตอนบน ว่าจะไม่สามารถเริ่มฤดูนาปีในเดือน ก.ค.ส.ค.นี้ได้ เนื่องจากส่วนใหญ่อยู่ในพื้นที่อ่างเก็บน้ำ 8 แห่ง ในโครงการชลประทานที่มีปริมาณน้ำเหลือน้อย

ทั้งนี้ อ่างเก็บน้ำห้วยหลวงปริมาณน้ำเหลือเพียง 19% อ่างเก็บน้ำลำปาว 13% เขื่อนอุบลรัตน์ 34% ลำตะคอง 36% อ่างลำแซะ 47% อ่างกระเสียว 50% อ่างมูลบน 31% อ่างปราณบุรี 36%

“อ่างเก็บน้ำในภาคอีสานเกือบทุกแห่งน่าเป็นห่วง แต่สำหรับ 8 เขื่อนนี้ อาการหนักที่สุด ซึ่งในฤดูฝนที่จะถึงนี้หากฝนทิ้งช่วงหรือมีฝนแต่มีปริมาณน้อย กรมจะเก็บน้ำไว้สงวนเพื่อการอุปโภคและบริโภคเท่านั้น จะไม่มีการปล่อยน้ำ เพื่อทำการเกษตรอย่างเด็ดขาด จนกว่าน้ำในแต่ละอ่างจะมีปริมาณไม่ต่ำกว่า 30% ซึ่งเป็นเกณท์ที่จะปล่อยน้ำได้ ชาวนาอีสานจึงอาจจะต้องทำนาล่าช้าออกไป แต่กรณีเลวร้ายที่สุด หากยังมีปริมาณน้ำน้อยไม่ได้เกณฑ์บริหารน้ำ เพื่อการเกษตรของแต่ละเขื่อนคือ ปล่อยน้ำให้ทำนาไม่ได้ ก็เป็นเรื่องที่ฝ่ายนโยบายคือ รัฐบาลจะมีมาตรการช่วยเหลือออกมา”

ส่วนเกษตรกรในพื้นที่ลุ่มน้ำเจ้าพระยาไม่น่าเป็นห่วงเรื่องภัยแล้ง โดยยืนยันว่ากรมชลประทานสามารถบริหารจัดการ เพื่อให้ประชาชนและเกษตรกรมีน้ำ เพื่อการอุปโภคบริโภคได้อย่างเพียงพอ หากเกษตรกรในพื้นที่ลุ่มเจ้าพระยาไม่มีการทำนาปรังรอบสอง ตามที่กรมชลประทานได้ขอไว้

ทั้งนี้ แม้ว่าสองเขื่อนหลักที่เป็นแหล่งน้ำสำคัญของภาคกลางคือ เขื่อนภูมิพลและเขื่อนสิริกิติ์จะมีปริมาณน้ำที่ใช้ได้ตามแผนบริหารพืชฤดูแล้ง ณ วันที่ 30 เม.ย. เหลือรวมกันประมาณ 2,000 ล้านลูกบาศก์เมตร (ลบ.ม.) ก็ตาม แต่กรมชลฯ สามารถดึงน้ำจากเขื่อนอื่นมาใช้ได้ตามแผนการบริหารน้ำ เช่น เขื่อนป่าสักชลสิทธิ์และเขื่อนแควน้อยที่ยังมีปริมาณน้ำประมาณ 45-50% ของเขื่อน และเขื่อนศรีนครินทร์ที่มีน้ำมากกว่า 60% สามารถนำมาใช้ได้โดยเฉพาะการไล่น้ำเค็ม เพื่อรักษาระบบน้ำประปาของกรุงเทพฯ และปริมณฑล

นอกจากนี้ กรมชลฯ ได้วางแผนบริหารจัดการน้ำ ภายหลังจบแผนการบริหารจัดการน้ำในฤดูแล้ง (1 พ.ย. 2555-30 เม.ย. 2556) แล้ว โดยได้วางแผนให้เกษตรกรในโครงการชลประทานทั้งหมด ในลุ่มเจ้าพระยา 22 จังหวัด เริ่มฤดูปลูกข้าวนาปี 2556 ตั้งแต่ต้นเดือน พ.ค. และเกี่ยวข้าวในเดือน ก.ย. 2556 เพื่อเลี่ยงความเสียหายจากฤดูน้ำหลากและลดภาระการชดเชยจากภาครัฐ

ด้านกระทรวงพาณิชย์ รายงานภัยแล้งที่มีผลกระทบต่อผลผลิตการเกษตร เริ่มทำให้ราคาผักสดปรับตัวสูงขึ้น โดยเฉพาะมะนาวได้ขึ้นจากผลละ 12 บาท เป็น 45 บาท และมีแนวโน้มเพิ่มต่อเนื่องไปถึงเดือน เม.ย. เป็นผลละ 78 บาท โดยกรมการค้าภายใน ได้สั่งให้เจ้าหน้าที่ทั่วประเทศติดตามผลกระทบจากภัยแล้งที่มีต่อราคาสินค้าอย่างใกล้ชิด เพื่อหามาตรการช่วยเหลือได้ทันที