Call Options...ใกล้ตัวกว่าที่คิด

ในคอลัมน์นัดพบอนุพันธ์ฉบับก่อนๆ ได้เคยนำเสนอความหมายของ Options ทั้งที่เป็น Call Options และ Put Options ในเบื้องต้น ว่าคืออะไร เพื่อให้ผู้อ่านเข้าใจลักษณะของ Options แต่ละประเภทชัดเจนขึ้น ในสัปดาห์นี้จะขอนำเรื่องราวของ Call Options มาให้ฟังเพิ่มขึ้นนะครับ

Call Options คือ สัญญาสิทธิในการซื้อสินค้าอ้างอิงในอนาคต ที่ระดับราคาที่ตกลงกันตั้งแต่วันที่ทำสัญญาที่เรียกว่า “ราคาใช้สิทธิ” โดยผู้ซื้อ Call Options จะใช้สิทธิซื้อสินค้าอ้างอิงกับผู้ขาย Options ในวันที่สัญญาครบกำหนดอายุ หรือวันอื่นๆ ตามที่ตกลงกันไว้ในสัญญา

จากความหมายข้างต้นอาจฟังดูเหมือนว่า Call Options มีความซับซ้อน แต่ในความเป็นจริงแล้ว ผู้ลงทุนหลายท่านก็เคยทำสัญญาที่มีลักษณะคล้ายกับ Call Options กันมาแล้ว อย่างเช่น การจองซื้อ บ้านหรือคอนโด ก็เป็นการซื้อ Call Options เช่นกัน

เพื่อให้ง่ายต่อการทำความเข้าใจ ขอใช้กรณีการซื้อคอนโดเป็นตัวอย่างนะครับ สมมติว่ามีบริษัทอสังหาริมทรัพย์รายหนึ่งเปิดโครงการขายคอนโดในราคาห้องละ 2 ล้านบาท โดยคาดว่าคอนโดจะสร้างเสร็จในอีก 1 ปีข้างหน้า

ผู้ที่เข้ามาจองคอนโด คาดว่าราคาห้องจะปรับเพิ่มสูงกว่า 2 ล้านบาทในอนาคต จึงพร้อมจะเข้ามาจองคอนโดในวันนี้ เพื่อที่จะมีสิทธิซื้อคอนโดในอีก 1 ปีข้างหน้าในราคา 2 ล้านบาท ซึ่งเมื่อจองไปแล้ว หากราคาคอนโดปรับขึ้น ผู้จองคอนโดก็ไม่จำเป็นต้องรอให้ครบ 1 ปีเพื่อรับมอบคอนโดแล้วค่อยนำมาขายต่อ แต่สามารถขายใบจองคอนโดให้คนอื่นต่อได้ทันที เพราะราคาใบจองคอนโดก็จะปรับขึ้นตามราคาคอนโดที่เพิ่มขึ้น

ในกรณีกลับกัน หากต่อมาทราบว่าคอนโดดังกล่าวอยู่ในพื้นที่น้ำท่วม และทำให้ราคาคอนโดตกเหลือเพียง 1.5 ล้านบาท ใบจองดังกล่าวก็จะไม่มีมูลค่า เนื่องจากราคาที่จะซื้อคอนโดโดยใช้ใบจองมีค่าสูงกว่าการซื้อคอนโดโดยตรงโดยไม่ใช้ใบจอง ผู้จองคอนโดตั้งแต่ตอนแรก ก็สามารถปล่อยให้ใบจองหมดอายุไปก็ได้ (ในที่นี้ ผมขออนุญาตสมมติให้ไม่มีการจ่ายเงินดาวน์ระหว่างทาง เพื่อความง่ายในการทำความเข้าใจนะครับ)

จากข้างต้น จะเห็นได้ว่าการจองคอนโด จะได้ใบจองมา ซึ่งก็เหมือนกับการซื้อ Call Options โดยผู้ขาย Call Options ก็คือ โครงการอสังหาริมทรัพย์ สินค้าอ้างอิงในที่นี้ก็คือ ห้องชุดในโครงการ ราคาใช้สิทธิ ก็คือ ราคาคอนโดตามใบจองที่ 2 ล้านบาท และอายุของ Call Options ก็เทียบได้กับระยะเวลา 1 ปีที่โครงการระบุให้มาใช้สิทธิตามใบจอง

เมื่อถึงเวลาที่ใช้สิทธิซื้อคอนโด หากราคาตลาดต่ำกว่าราคาใช้สิทธิที่ระบุไว้ในใบจอง ผู้ที่ถือใบจองก็สามารถเลือกที่จะใช้สิทธิซื้อคอนโดหรือไม่ใช้สิทธิก็ได้ แต่หากผู้ถือใบจองเลือกใช้สิทธิ โครงการอสังหาริมทรัพย์ก็ต้องขายห้องชุดให้กับผู้ถือใบจองตามที่ตกลงไว้ เปรียบเหมือน ผู้ถือ Call Options ที่เมื่อครบกำหนดอายุ ผู้ถือสามารถเลือกใช้สิทธิหรือไม่ก็ได้ แต่หากเลือกใช้สิทธิ ผู้ขาย Call Options ก็ต้องยอมให้ผู้ซื้อใช้สิทธิเสมอ

อย่างไรก็ดี กรณีตัวอย่างการซื้อใบจองคอนโดยังมีบางประเด็นที่แตกต่างไปจาก Call Options อยู่บ้าง อย่างเช่น ใบจองคอนโดมีจำนวนจำกัดตามจำนวนห้อง โดยมีคนขายคนแรกคือโครงการอสังหาริมทรัพย์ ในขณะที่ Call Options มีจำนวนไม่จำกัด เพราะเกิดจากการจับคู่ราคาของผู้ซื้อและผู้ขาย และราคาคอนโดมักจะไม่ค่อยเคลื่อนไหวขึ้นลงทุกวันเหมือนกับหุ้น ราคาใบจองคอนโดจึงไม่ได้เพิ่มลดตลอดเหมือนราคา Options ซึ่งในครั้งต่อๆ ไป นัดพบจะนำรายละเอียดของ Options มาเล่าให้ฟังกันเพิ่มเติมนะครับ