คำถามคาใจ‘อนันดา’

ขายไอพีโอแพงไประดมเงินชำระหนี้ชี้ชวนเตือนหุ้นร่วง

นักลงทุนคาใจ “อนันดาฯ” ตั้งราคาไอพีโอแพงเกินจริง ตั้งข้อสังเกตขายหุ้นใช้หนี้มากกว่าหาเงินขยายกิจการ หนังสือชี้ชวนเตือนชัดราคาหุ้นส่อหลุดจอง

ทันทีที่ราคาหุ้นบริษัท อนันดา ดีเวลลอปเม้นท์ (ANAN) หลุดต่ำกว่าราคาจองที่ 4.20 บาท ตั้งแต่วันแรกที่เข้าซื้อขายในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย (ตลท.) ก่อให้เกิดกระแสวิพากษ์วิจารณ์ตามมามากมาย เพราะ ANAN ถือเป็นหุ้นไอพีโอตัวแรกของปีนี้ที่ราคาต่ำจอง สวนกระแสหุ้นไอพีโอส่วนใหญ่ที่ราคาก้าวกระโดด

นอกจากนี้ ANAN ยังเป็นหุ้นตัวแรกที่เข้าจดทะเบียนด้วยเกณฑ์ขนาดมูลค่าหลักทรัพย์ตามราคาตลาด (มาร์เก็ตแคป) มากกว่า 5,000 ล้านบาท ซึ่งไม่จำเป็นต้องมีกำไรสุทธิเหมือนหุ้นตัวอื่นๆ ทำให้เกิดคำถามตามมาว่าการเข้าจดทะเบียนตามเกณฑ์ใหม่มีความเหมาะสมหรือไม่ และนักลงทุนมีความรู้ความเข้าใจเกณฑ์นี้เพียงใด

ประเด็นสำคัญที่นักลงทุนตั้งคำถามมากสุดคือ การตั้งราคาเสนอขายไอพีโอที่ 4.20 บาทต่อหุ้น สูงเกินไปหรือไม่ เมื่อเทียบกับพาร์ที่ 0.10 บาทต่อหุ้น หรือเมื่อเทียบกับอสังหาริมทรัพย์ใน ตลท. ซึ่งมีหลายบริษัทที่มีผลการดำเนินงานแข็งแกร่ง แต่ราคาหุ้นกลับซื้อขายต่ำกว่าอนันดา

นอกจากนี้ การตั้งราคาหุ้นสอดคล้องกับฐานะทางการเงินของบริษัทหรือไม่ เพราะข้อเท็จจริงก็คือก่อนเข้าตลาด ANAN ผลงานรวม 9 เดือน มีขาดทุน 314.17 ล้านบาท มีสินทรัพย์ 7,464 ล้านบาท แต่มีหนี้สินสูงถึง 7,909 ล้านบาท หรือมีส่วนทุนติดลบ 444 ล้านบาท

คำถามต่อมาที่ ANAN และบริษัทหลักทรัพย์ (บล.) บัวหลวง ในฐานะที่ปรึกษาทางการเงิน และผู้รับประกันการจัดจำหน่ายหุ้น ต้องตอบ คือ การที่บริษัทนำเงินที่ได้จากการระดมทุนจำนวน 3,000 ล้านบาท คิดเป็นเกือบ 55% ของเงินที่ได้จากการขายหุ้นทั้งหมด ไปชำระหนี้ให้กับธนาคารกรุงไทย (KTB) จำนวน 2,000 ล้านบาท และธนาคารกรุงเทพ (BBL) ซึ่งเป็นผู้ถือหุ้นใหญ่ของ บล.บัวหลวง 1,000 ล้านบาท เหมาะสมหรือไม่

“ถึงแม้จะไม่มีข้อกำหนดเกี่ยวกับการใช้เงินระดมทุน แต่บริษัทสามารถกำหนดแนวทางในการใช้เงินให้เกิดประโยชน์สูงสุดต่อผู้ถือหุ้นได้ ซึ่งการที่ ANAN นำเงินส่วนใหญ่ไปชำระหนี้ อาจทำให้ถูกมองว่าเป็นการนำเงินของประชาชนไปชำระหนี้ให้กับตัวเองได้”

นอกจากนี้ จากการตรวจสอบบทวิเคราะห์ของโบรกเกอร์หลายแห่ง พบว่ามีเพียง บล.บัวหลวง แห่งเดียวเท่านั้น ที่แนะนำ “ซื้อ” ANAN โดยให้ราคาเป้าหมายปีหน้า 5 บาท ขณะที่ บล.เกียรตินาคิน แนะนำ “ถือ” ให้ราคา 4.40 บาท บล.ดีบีเอส วิคเคอร์ส แนะนำ “เต็มมูลค่า” ให้ราคาพื้นฐาน 4.17 บาท

อย่างไรก็ตาม ANAN ได้เตือนนักลงทุนไว้ในหนังสือชี้ชวนแล้วว่า ราคาหุ้นมีแนวโน้มผันผวนอย่างมาก และผู้ลงทุนอาจไม่สามารถขายหุ้นได้ในราคาที่เท่ากับหรือสูงกว่าราคาไอพีโอ เพราะมีปัจจัยที่อาจส่งผลกระทบหลายประการ เช่น การขายหรือจะขายหุ้นเป็นจำนวนมากของผู้ถือหุ้นปัจจุบัน