ท่องเที่ยวไทยดตไม่เต็มใบ การเมืองคาใจแม้'เสธอ้าย'พ่าย

หลากปัจจัยลบกระทบอุตสาหกรรมท่องเที่ยวไทยอย่างต่อเนื่อง ทั้งปัญหาการเมืองไทยไม่นิ่ง

เศรษฐกิจยุโรปที่ยังวิกฤต สหรัฐที่ฟื้นตัวอย่างเปราะบาง ล้วนเป็นปัจจัยที่ทำให้นักท่องเที่ยวต่างชาติและคนไทยชะลอการเดินทางท่องเที่ยว โดยเฉพาะนักท่องเที่ยวในประเทศเห็นภาพได้อย่างชัดเจนว่าวางแผนเดินทางท่องเที่ยวลดลง ทั้งเส้นทางในประเทศและการเดินทางออกต่างประเทศ เพราะปัญหาการเมืองไทยที่เริ่มร้อนระอุอีกครั้ง แม้ม็อบ “เสธ.อ้าย” พล.อ.บุญเลิศ แก้วประสิทธิ์ จะเลิกการชุมนุมชนิดช็อกม็อบในวันเดียวคือเมื่อวันที่ 24 พ.ย.ที่ผ่านมา แต่ยังมีเหตุให้บรรยากาศท่องเที่ยวโตไม่ถึงเป้าหมายที่เอกชนท่องเที่ยวคาดการณ์ไว้

สุทธิพงษ์ เผื่อนพิภพ นายกสมาคมไทยบริการท่องเที่ยว (ทีทีเอเอ) เล่าถึงพฤติกรรม การเดินทางท่องเที่ยวต่างประเทศของคนไทย ว่า การชุมนุมทางการเมืองที่เกิดขึ้นส่งผลให้คนไทยลังเลวางแผนท่องเที่ยวช่วงวันหยุดยาวต้นเดือน ธ.ค. และปลายปีลดลง เนื่องจากไม่มั่นใจต่อสถานการณ์การเมืองว่าจะเกิดเหตุการณ์รุนแรงเกิดขึ้นหรือไม่ จึงไม่กล้าเดินทางท่องเที่ยวระยะไกล ขณะที่ช่วงเทศกาลปีใหม่ที่จะถึงนี้ ส่วนใหญ่เลือกเที่ยวเส้นทางระยะใกล้ ทำให้ยอดขายเส้นทางยุโรป อเมริกา ลดลงกว่า 20% เมื่อเทียบกับปี 2553 ซึ่งเป็นปีปกติ ขณะที่ลดลงกว่า 50% เมื่อเทียบกับปีที่ผ่านมา ซึ่งประเทศไทยเกิดน้ำท่วมครั้งใหญ่ สะท้อนให้เห็นภาพว่าแม้มีปัญหาน้ำท่วม แต่คนไทยยังเดินทางมากกว่าปีนี้ เพราะไม่เชื่อมั่นต่อเสถียรภาพรัฐบาล การชุมนุมทางการเมืองที่พร้อมจะกลับมาสร้างปัญหาให้กับอุตสาหกรรมการท่องเที่ยวไทยอยู่ตลอดเวลา

ผู้ประกอบการท่องเที่ยวต่างจัดรายการส่งเสริมการขาย โดยลดราคาแพ็กเกจทัวร์ช่วงฤดูกาลท่องเที่ยว (ไฮซีซัน) นี้ 1520% ทำให้โครงสร้างราคาแพ็กเกจทัวร์ของประเทศไม่ขึ้นอยู่กับฤดูกาลอีกต่อไป ผู้ประกอบการต้องปรับตัวอย่างหนักกับการวางแผนกลยุทธ์การตลาดในอนาคต ซึ่งต้องมุ่งการจับกลุ่มนักท่องเที่ยวเฉพาะ มากกว่าการหว่านงบทำตลาดเหมือนที่ผ่านมา รวมถึงต้องเน้นการจับกลุ่มระดับบนมากกว่าระดับกลางและล่าง ที่นับจากนี้จะประหยัดค่าใช้จ่ายและระมัดระวังกับการใช้จ่ายสำหรับการท่องเที่ยวมากขึ้น

ขณะที่ภาพรวมนักท่องเที่ยวต่างชาติมีแนวโน้มการเติบโตที่ดี โดยนักท่องเที่ยวจากตลาด จีน เกาหลี รัสเซีย และญี่ปุ่น เดินทางเข้าไทยเติบโตอย่างก้าวกระโดด ทำให้หน่วยงานการท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย (ททท.) ปรับแนวทางการทำตลาดในปีหน้า เน้นเจาะกลุ่มเอเชียมากกว่ายุโรป อเมริกา มากขึ้น

ด้านตลาดนักท่องเที่ยวไทยเที่ยวไทย แม้ว่าการชุมนุมทางการเมืองได้ทำลายบรรยากาศความรื่นรมย์ให้หยุดชะงักลงเล็กน้อย แต่อากาศที่หนาวเย็นส่งผลต่อความรู้สึกคนไทยให้เดินทางท่องเที่ยว เห็นจากอัตราการเข้าพักที่ จ.เชียงใหม่ ยอดจองล่วงหน้าถึง 90% นับเป็นตัวเลขที่สูงเป็นประวัติการณ์ในรอบ 3 ปี นับจากเกิดเหตุการณ์ทางการเมือง โดยสมาคมโรงแรมไทย (ทีเอชเอ) ภาคเหนือ ประเมินว่า เมื่อใกล้เทศกาลวันขึ้นปีใหม่อัตราการเข้าพัก จ.เชียงใหม่ จะเต็ม 100%

ส่วนภาพรวมตามแหล่งท่องเที่ยวในแถบภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ภาคกลาง กลับได้รับอานิสงส์จากเส้นทางการทำบุญ ซึ่งคนไทยนิยมเช่ารถบัสจัดการเดินทางเพื่อร่วมงานบุญกฐิน ทำให้ภาพรวมการท่องเที่ยวกลับมาคึกคัก รวมถึงการจัดกิจกรรมรับเทศกาลต่างๆ เช่น ลอยกระทง ฯลฯ จะเป็นอีกแรงสนับสนุนให้ท่องเที่ยวไทยมีชีวิตชีวามากขึ้น

ยุทธชัย สุนทรรัตนเวช นายกสมาคมธุรกิจท่องเที่ยวภายในประเทศ (สทน.) เล่าว่า สทน.เตรียมเสนอให้ ททท. จัดทำแผนการโฆษณาประชาสัมพันธ์เพื่อเจาะกลุ่มนักท่องเที่ยวในแต่ละกลุ่มมากขึ้น รวมถึงนำเสนอสินค้าและบริการในแต่ละกลุ่ม โดยจัดทำภาพยนตร์โฆษณาประชาสัมพันธ์ผ่านทางยูทูบเพื่อประหยัดงบประมาณ แต่สามารถสร้างกระแสความนิยมได้อย่างมหาศาล

“ผมมองว่า ททท. ต้องหาพรีเซนเตอร์ที่สร้างความคลั่งไคล้ อย่าง ณเดชน์ญาญ่า ให้กับนักท่องเที่ยวในแต่ละกลุ่มมากกว่าการนำนายกรัฐมนตรี ผู้นำประเทศมาเป็นพรีเซนเตอร์ เพราะไม่สามารถสร้างกระแสการเดินทางได้จริง เพราะคนไทยยังไม่มีการตอบรับเท่าที่ควร เรื่องนี้ ททท. จำเป็นต้องปรับแผนให้เหมาะสมกับกลุ่มเป้าหมายที่รับรู้ข่าวสารด้วย” ยุทธชัย กล่าว

อย่างไรก็ตาม ภาพรวมในทิศทางที่ดีครั้งนี้ เอกชนท่องเที่ยวต่างเห็นเป็นเสียงเดียวกันว่าหากไม่มีปัจจัยลบเกิดขึ้น โดยเฉพาะปัญหาทางการเมืองไทย การท่องเที่ยวของประเทศจะมีศักยภาพการเติบโตมากกว่าที่เป็นอยู่ ภาพการเดินทางที่เกิดขึ้นจึงไม่ใช่ภาพการฟื้นตัวทางการท่องเที่ยวอย่างแท้จริง