อุทกภัยในมุมมองการลงทุน

ตั้งแต่อุทกภัยหนักในประเทศไทยช่วงปลายปี 2554 ซึ่งกระทบต่อภาวะเศรษฐกิจอย่างรอบด้าน และยังมีผลต่อมาถึงปัจจุบันทั้งด้านกายภาพและด้านจิตใจ ในมุมของผู้ลงทุนที่บางท่านอาจได้รับผลกระทบจากอุทกภัยโดยตรง เช่น ทรัพย์สินต่างๆ เสียหายจากน้ำท่วม มีค่าใช้จ่ายเพื่อการซ่อมแซมบ้าน หรือกระทั่งอาจต้องซื้อรถยนต์คันใหม่ และแม้ผู้ลงทุนบางท่านอาจไม่ได้รับผลกระทบโดยตรงจากอุทกภัย แต่แน่นอนว่าได้รับผลกระทบเช่นกันในทางอ้อมผ่านสินทรัพย์เพื่อการลงทุน อย่างการลงทุนในหุ้นหรือหุ้นกู้ของบริษัทที่ประสบอุทกภัย

ผลกระทบของอุทกภัยที่อาจมีต่อสภาพธุรกิจและการเงินของบริษัทที่ประสบภัยนั้น ความเสียหายที่อาจเกิดขึ้นแบ่งออกได้หลักๆ คือ 1) ผลกระทบทางตรง ได้แก่ ความเสียหายที่เกิดแก่โรงงาน เครื่องมือ เครื่องจักร รวมทั้งสินค้า 2) ผลกระทบทางอ้อม ได้แก่ จำนวนลูกค้าที่ลดลง สภาวะทางเศรษฐกิจ และสภาพตลาดที่อาจเปลี่ยนแปลงไปเนื่องจากผลกระทบของน้ำท่วม รวมทั้งผลกระทบต่อราคาสินค้าหรือวัตถุดิบ และ 3) ผลกระทบที่อาจเกิดขึ้นในระยะยาวที่กระทบต่อความสามารถในการแข่งขันและการขยายตัวทางธุรกิจในอนาคต

เรามาดูกันว่าผลกระทบของอุทกภัยต่อธุรกิจต่างๆ เป็นอย่างไร ข้อมูลที่ผู้ลงทุนต้องพิจารณาให้ดีก่อนการลงทุนในบริษัทต่างๆ ที่ได้รับผลกระทบจากอุทกภัยนั้นมีอะไรบ้าง

ผลกระทบของอุทกภัยที่อาจเกิดขึ้นต่อผู้ประกอบการเขตอุตสาหกรรมและธุรกิจให้เช่าโรงงานและคลังสินค้า ข้อมูลที่ผู้ลงทุนต้องดูและพิจารณาก่อนลงทุน เช่น การลดลงของรายได้จากการขายที่ดิน ค่าเช่า และสาธารณูปโภค และผลกระทบที่อาจต้องปิดเขตอุตสาหกรรมชั่วคราว ต้องดูค่าใช้จ่ายที่เพิ่มขึ้นเพื่อการบูรณะโครงสร้างพื้นฐานต่างๆ หลังน้ำลด และผลกระทบต่อรายได้จากการขาย หรือให้เช่าพื้นที่ในอนาคตจากความวิตกกังวลของนักลงทุนที่ลงทุนในพื้นที่

ธุรกิจบ้านและที่อยู่อาศัยได้รับผลกระทบจากอุทกภัยอย่างหนัก ข้อมูลที่ดู เช่น จำนวนลูกค้าเยี่ยมชมโครงการลดลง ผลกระทบต่อยอดขาย ระยะเวลาในการก่อสร้างบ้านและการส่งมอบล่าช้ากว่าที่กำหนดไว้ นอกจากนี้โครงการบ้านที่อยู่อาศัยในเขตภัยพิบัติอาจจะได้รับผลกระทบระยะยาว เนื่องจากผู้ซื้อบ้านอาจตัดสินใจเลือกซื้อที่อยู่อาศัยในทำเลอื่น ส่งผลกระทบต่อเนื่องเชิงลบกับระดับราคาที่ดินและสิ่งปลูกสร้างที่อยู่ในพื้นที่ดังกล่าว

ธุรกิจรับเหมาก่อสร้างอาจได้รับผลกระทบจากปัญหาอุทกภัยในพื้นที่ก่อสร้าง ซึ่งจะทำให้ไม่สามารถก่อสร้างได้ตามแผนการที่วางไว้เดิม มีความเป็นไปได้ที่ราคาของวัสดุก่อสร้างอาจมีการปรับตัวสูงขึ้นในระยะสั้นและขาดแคลน เนื่องจากความต้องการวัสดุก่อสร้างจำนวนมาก เพื่อป้องกันน้ำท่วมและซ่อมแซมบ้านและโรงงานที่ได้รับความเสียหาย นอกจากนี้ปัญหาอุทกภัยอาจกระทบต่อการก่อสร้างตามแผน ซึ่งอาจกระทบสภาพคล่องของผู้ประกอบการบางราย ในขณะที่แนวโน้มของเศรษฐกิจที่ชะลอตัวอาจกระทบต่อความสามารถในการขยายการลงทุนในระยะสั้น

ธุรกิจจำหน่ายและให้สินเชื่อยานยนต์ ผลกระทบของอุทกภัยในนิคมอุตสาหกรรมต่างๆ ที่เป็นแหล่งผลิตยานยนต์ เช่น ใน จ.พระนครศรีอยุธยา และปทุมธานี ส่งผลให้บริษัทผู้ผลิตยานยนต์ เช่น ฮอนด้า โตโยต้า ปิดโรงงานชั่วคราว บริษัทผู้ผลิตชิ้นส่วนรถยนต์ก็ได้รับผลกระทบต่อเนื่อง บางรายไม่สามารถส่งชิ้นส่วนมายังโรงงานผลิตได้ ผลกระทบยังส่งผลต่อธุรกิจสินเชื่อเช่าซื้อยานยนต์ ทั้งในเรื่องยอดสินเชื่อที่ลดลง ในขณะที่สัดส่วนเอ็นพีแอลของธุรกิจปรับตัวสูงขึ้น ซึ่งข้อมูลต่างๆ นี้ต้องดูก่อนการลงทุน

ธุรกิจท่องเที่ยวและโรงแรมได้รับผลกระทบเช่นกัน แต่มากน้อยขนาดไหน ทั้งนี้ขึ้นอยู่กับว่าธุรกิจนั้นอยู่บริเวณอุทกภัยหรือไม่ และแม้จะไม่ได้รับผลกระทบทางตรงมากนัก แต่ด้วยการเดินทางที่ถูกตัดขาดและไม่สะดวก ทำให้จำนวนนักท่องเที่ยวลดลง และสิ่งที่ต้องดูประกอบ คือ ช่วงที่เกิดอุทกภัยนั้นเป็นฤดูการท่องเที่ยวหรือไม่ ซึ่งมีผลกระทบอย่างมากต่อรายได้ของธุรกิจกลุ่มนี้

ผู้ประกอบการอื่นๆ ที่ไม่ได้รับผลกระทบจากอุทกภัย แต่อาจประสบปัญหาตามภาวะเศรษฐกิจ ให้ดูความสามารถในการชำระหนี้ของผู้ประกอบการที่มีฐานะทางการเงินที่อาจตึงตัว ก็อาจไม่เหมาะที่จะเข้าไปลงทุน เนื่องจากอาจได้รับผลทางอ้อมและขาดสภาพคล่องในการดำเนินกิจการนั่นเอง