The Dandy เมื่อถึงวันอำลา

จะว่าไปแล้ว ในรอบปีที่ผ่านมา “ส่องเศรษฐกิจโลก” ได้นำเสนอเรื่องราวความถดถอยอันน่าใจหายของธุรกิจทั่วโลกมาแล้วหลายครั้ง โดยเฉพาะกิจการเก่าแก่ระดับตำนาน ที่เมื่อกาลเวลาเปลี่ยนผัน หลายธุรกิจก็ทรุด แต่ในขณะเดียวกันก็มีอีกหลายธุรกิจที่สามารถประคองตัว และพัฒนาไปเปิดเป็นตำนานหน้าใหม่ได้อย่างประสบความสำเร็จ

แต่วันนี้เรามีอีกเรื่องราวหนึ่งที่เป็นเรื่องเศร้า ว่าด้วยธุรกิจการ์ตูน

หากพูดถึงหนังสือการ์ตูน สำหรับบ้านเราแล้วการ์ตูนจากต่างประเทศที่เป็นที่นิยมมักจะเป็นการ์ตูนจากญี่ปุ่น ในขณะที่การ์ตูนจากฝั่งตะวันตกอย่างสหรัฐอเมริกาหรือยุโรป ไม่ค่อยจะได้รับความนิยมมากนัก ยกเว้นเสียแต่ว่าจะปรับเปลี่ยนจากการ์ตูนยอดฮิตมาเป็นภาพยนตร์ฮอลลีวูด เช่น สไปเดอร์แมน แบทแมน ซูเปอร์แมน หรือจากฝั่งยุโรปอย่าง ตินติน ที่แทบทุกเรื่องดังระเบิดในแง่ของการเป็นหนัง แต่สำหรับการ์ตูนที่เป็นหนังสือเล่มยังค่อนข้างอยู่ในวงจำกัด

แต่หากมองไปที่อเมริกาเอง หนังสือการ์ตูนต่างๆ เหล่านี้ยังขายดี และขายได้เรื่อยๆ

ส่วนที่จะกล่าวถึงในวันนี้ เป็นหนังสือการ์ตูนเก่าแก่จากประเทศอังกฤษ นั่นคือ หนังสือการ์ตูนที่เก่าแก่ที่สุดของแดนผู้ดีนี้คือ การ์ตูนชุด เดอะ แดนดี้ (The Dandy) เรื่องราวของตัวการ์ตูนอัน (เคย) เป็นที่รักของชาวอังกฤษ โดยมีคาแรกเตอร์ดังๆ เช่น คาวบอย Desperate Dan และ Korky the Cat ที่มาถึงสหัสวรรษใหม่นี้ พวกเขาอาจจะต้องกลายเป็นเพียงความทรงจำ เพราะสำนักพิมพ์ที่เป็นเจ้าของหนังสือการ์ตูนนี้กำลังพิจารณาหยุดตีพิมพ์ เนื่องจากยอดขายที่ย่ำแย่

ในอดีตยุคที่เคยเฟื่องฟูในช่วงประมาณทศวรรษที่ 1950 นั้น The Dandy มียอดจำหน่ายสูงสุดถึงสัปดาห์ละ 2 ล้านฉบับ แต่เมื่อกาลเวลาล่วงเลยมาสู่ยุคดิจิตอลในปัจจุบัน พวกวัยรุ่นหรือเด็กๆ ที่เคยเป็นกลุ่มลูกค้าสำคัญต่างพากันหันเหความสนใจไปสู่สื่ออื่นๆ ไม่ว่าจะเป็นโทรทัศน์ หรือการเล่นเกมคอมพิวเตอร์ ทำให้ยอดจำหน่ายของ The Dandy หดเหลือเพียงอาทิตย์ละ 8,000 ฉบับเท่านั้น ถือเป็นการตกต่ำอย่างน่าใจหาย

จาก 2 ล้านฉบับ เหลือ 8,000 ฉบับ แล้วจะอยู่ต่อไปยังไงไหว!!

บริษัท ดีซี ทอมสัน ซึ่งเป็นผู้จัดพิมพ์หนังสือการ์ตูน The Dandy กล่าวในแถลงการณ์ว่า กำลังมีการพิจารณาเพื่อทบทวนธุรกิจของสำนักพิมพ์ เพื่อให้สอดคล้องกับความท้าทายของธุรกิจนี้ที่กำลังมีการเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว

 

The Dandy เป็นหนังสือการ์ตูนที่เริ่มตีพิมพ์เป็นครั้งแรกในปี ค.ศ. 1937 หรือยืนยาวนานมาได้ตั้ง 75 ปีแล้ว ก่อนหน้านี้ The Dandy เองก็กระเทือนไปบ้าง เมื่อเจอคู่แข่งหลักคือ The Beano ซึ่งเป็นหนังสือการ์ตูนเหมือนกัน แต่นั่นก็ยังไม่ร้ายแรงเท่าผลกระทบจากการเติบโตของรายการทีวีสำหรับเด็ก ที่ทำให้ The Dandy แทบทรุด

แอนนิตา โอไบรอัน ภัณฑารักษ์ของพิพิธภัณฑ์การ์ตูนในกรุงลอนดอน กล่าวว่า หนึ่งในปัญหาของ The Dandy คือ ไม่สามารถพัฒนาตัวการ์ตูนที่มีอยู่ให้เป็นการ์ตูน คาแรกเตอร์ที่เด็กๆ สามารถระบุถึงหรือจดจำได้ และสิ่งสำคัญที่สุด คือ หนังสือการ์ตูนเองต้องเผชิญกับความท้าทายในการที่จะแข่งขันกับโทรทัศน์และเกมคอมพิวเตอร์ที่ดึงความสนใจจากเด็กได้มากกว่า

อย่างไรก็ตาม คาวบอย Desperate Dan ซึ่งเป็นตัวเอกสำคัญของการ์ตูนชุดนี้ ก็คงไม่ถึงกับล้มหายตายจากไปตลอดกาล เพราะ ดีซี ทอมสัน ประกาศว่า แม้ในภาคของหนังสือการ์ตูนอาจจะต้องหยุดชะงัก แต่บริษัทก็ยังจะเดินหน้าพัฒนาตัวการ์ตูนของผู้ชายที่แข็งแกร่งตัวนี้ในรูปแบบดิจิตอลต่อไป

บริษัทกล่าวในแถลงการณ์ว่า คงต้องเฉลิมฉลองให้กับข้อเท็จจริงที่ว่า The Dandy ได้รับการตีพิมพ์ในรูปแบบหนังสือการ์ตูนมา 75 ปีแล้ว และตอนนี้บริษัทกำลังวางแผนมากมาย เพื่อให้มั่นใจว่ายี่ห้อและตัวการ์ตูนจะยังคงอยู่บนช่องทางอื่น ที่จะทำให้คนรุ่นหลังมีความสุขกับตัวการ์ตูนเหล่านี้ต่อไป

สำนักข่าวรอยเตอร์ส รายงานว่า ด้านพิพิธภัณฑ์การ์ตูนเองก็กำลังวางแผนที่จะฉลองให้กับประวัติศาสตร์อันยาวนานของ The Dandy โดยมีการวางแผนที่จะจัดนิทรรศการขึ้นในเดือน ต.ค.นี้ นอกจากนี้ เมืองดันดี (Dundee) ในสกอตแลนด์ ซึ่งเป็นสถานที่ตีพิมพ์หนังสือเล่มนี้ ก็จะมีหุ่นทองแดงขนาดเท่าคนจริงของยอดคาวบอย Desperate Dan ไปตั้งประดับไว้ด้วย

แอนนิตา กล่าวว่า มันเป็นเรื่องเศร้า แม้อาจจะไม่เศร้ามากนักสำหรับเด็กในยุคปัจจุบัน แต่สำหรับผู้ใหญ่จำนวนมากที่เคยเติบโตมากับความทรงจำเก่าๆ อาจจะเศร้ามากที่ต้องมารับรู้ว่า ต่อไปนี้จะไม่มียอดฮีโร่อย่างคาวบอย Desperate Dan มาให้เห็นในรูปแบบหนังสือการ์ตูนอีกต่อไปแล้ว

แต่ทั้งหมดนี้ก็เป็นธรรมดาของโลกธุรกิจ ที่บางอย่างต้องก้าวหน้า บางอย่างถูกดันให้ถอยไปอยู่หลังฉาก เมื่อโลกดิจิตอลก้าวเข้ามา โลกของหนังสือการ์ตูนจะต้องปรับตัวอย่างหนักเพื่อการแข่งขัน มีผู้ประกอบการมากมายที่แข่งขันได้ แต่ก็มีบางผู้ประกอบการที่ล้มเหลว ซึ่งจะเป็นบทเรียนสำคัญสำหรับผู้ประกอบการในทุกธุรกิจ ที่ต้องเรียนรู้ว่าการพัฒนาของโลกการค้ายุคใหม่จะไปเร็ว และการตอบสนองการเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมผู้บริโภคเป็นเรื่องสำคัญที่ต้องคำนึงถึงตลอดเวลา และกระแสของการเปลี่ยนแปลงนี้จะยังไม่หยุดนิ่ง แต่ยังจะปรับเปลี่ยนต่อไปอีกมาก ซึ่งเป็นเรื่องท้าทายสำหรับทุกๆ ธุรกิจ โดยเฉพาะกิจการสิ่งพิมพ์ที่ถูกกระแสเทคโนโลยีถาโถมเข้าใส่อย่างตรงๆ

ถึงตอนนี้ก็ต้องมารอดูกันว่า คาแรกเตอร์การ์ตูนต่างๆ จาก The Dandy จะได้โอกาสมาโลดแล่นในยุคดิจิตอลกันได้ประสบความสำเร็จหรือไม่ ในขณะที่ผู้ประกอบการในบ้านเราเองก็คงต้องรีบหันมามองกิจการของตัวเอง เพื่อปรับปรุงให้ทันการณ์ หรือไวกว่าเหตุการณ์ เพื่อจะได้ไม่ต้องเป็นอย่าง The Dandy ที่กว่าจะรู้ตัวก็สายไปหน่อยแล้ว