เปิดบ้านหนองหว้า โชว์..โครงการแก้จน

หลังจากทุ่มทุนกับโครงการหมู่บ้านเกษตรกรรมหนองหว้า จ.ฉะเชิงเทรา

โดย..สุจินดา กุ่ยรักษา

โดยเครือเจริญโภคภัณฑ์ หรือซีพี เพื่อใช้เป็นโครงการนำร่องแก้ปัญหาความยากจนของเกษตรกรมายาวนานถึง 35 ปี วันนี้ซีพีพาไปดูความสำเร็จที่สามารถพัฒนาความเป็นอยู่ของเกษตรกรให้มีรายได้เพิ่มขึ้น จากจุดเริ่มต้นที่ 2,000 บาทต่อครัวเรือนต่อเดือน ปัจจุบันรายได้ของเกษตรกรพุ่งแตะ 8 หมื่นบาทแล้ว

ธนินท์ เจียรวนนท์ ประธานกรรมการและประธานคณะผู้บริหารเครือเจริญโภคภัณฑ์ (ซีพี) อธิบายจุดเริ่มต้นแห่งการปลดแอกความยากจนให้เกษตรกร ว่า ตั้งโจทย์ปัญหาที่ก่อให้เกิดความยากจนขึ้น เพราะเกษตรกรขาด “3 ขาด” แล้วเข้าไปช่วยแก้ไขจนประสบความสำเร็จผ่านโครงการของซีพี

ขาดแรก คือ ขาดเงินทุน ขาดสอง คือ ขาดความรู้ และขาดสุดท้าย คือ ขาดการตลาด

ปัญหาสำคัญที่สุดของเกษตรกร คือ การไม่มีอำนาจไปบังคับให้ผู้บริโภคซื้อสินค้าหรือให้ความช่วยเหลือเมื่อได้รับความเดือดร้อน แต่เมื่อราคาสินค้าเพิ่มขึ้นเกิดผลกระทบต่อผู้บริโภค

อย่างช่วงที่ผ่านมาเรื่องของราคาหมูที่ถูกโจมตี ทำให้กระทรวงพาณิชย์ออกมาสกัดราคาไม่ให้ขยับ และบังคับให้เกษตรกรขายถูกลง ส่วนตัวมองว่าหน่วยงานรัฐควรเข้าใจเกษตรกรให้มากขึ้น โดยขอให้ใช้การเทียบระหว่างความเสี่ยงต่อการลงทุน การผลิต และผลกำไรของกลุ่มเกษตรกรเป็นตัวพิจารณาบ้าง

ที่ผ่านมานโยบายของรัฐบาลตรงจุดนี้ยังไม่ถูกต้อง อีกทั้งผู้บริโภคนิยมกับการซื้อของถูก จึงอยากให้คำนึงว่าสินค้าเกษตรเป็นทรัพย์ของชาติ การกดราคาสินค้าเกษตรก็เท่ากับทำให้ประเทศชาติล่มจมไปด้วย

หากเทียบมูลค่าการซื้อขายแล้ว สินค้าเกษตรจะให้ผลตอบแทนที่ดีกว่าสินค้าอุตสาหกรรม ที่ตอนนี้รัฐให้ความสนใจผลักดันเป็นอย่างมาก เพราะเมื่อเทียบผลตอบแทนแล้ว จากฐาน 100 สินค้าอุตสาหกรรม ทำผลตอบแทนคืนมาเพียง 10 ในขณะที่สินค้าเกษตรสามารถให้ผลตอบแทนที่ 8090

แสดงว่าตลาดยังถูกรัฐบาลควบคุมอยู่ ไม่ปล่อยให้เป็นไปตามกลไกตลาด

สุดท้ายแล้วผู้บริโภคจะได้กินของถูกเพราะสินค้าเกษตรล้นตลาด ซึ่งรัฐบาลไม่ควรกลัวคนในเมืองกินของแพง แต่ควรห่วงว่าจะทำอย่างไรให้เกษตรกรไทยมีรายได้เพิ่มขึ้น

“เมืองไทยต่อแต่นี้ไป ผมมองว่าจะร่ำรวยจากสินค้าเกษตร กลุ่มอาหารที่ยังมีช่องว่างให้กับไทยอยู่มาก ทั้งในสหรัฐอเมริกา ยุโรป จีน และจากการเป็นเจ้าหนี้ต่างชาติ เพราะมีเงินทุนสะสมจากต่างประเทศไม่ต่ำกว่า 2 แสนล้านบาท ถ้าสถานการณ์ทางการเมืองนิ่ง เชื่อว่าไทยจะมีเงินทุนสะสมมากถึง 2 แสนกว่าล้านบาท”

ด้านราคาพลังงาน ถ้ายิ่งเพิ่มสูงก็จะยิ่งทำให้ราคาสินค้าเกษตรสูงขึ้นไปด้วย หากเกิดสงครามที่ประเทศอิหร่านยิ่งจะทำให้ราคาน้ำมันพุ่งสูงถึง 200300 เหรียญสหรัฐต่อบาร์เรล

ราคาพลังงานดังกล่าวยังไม่สะท้อนค่าครองชีพทั่วไปอย่างแท้จริง เทียบจากราคาน้ำมันเมื่อ 47 ปีก่อน อยู่ที่ 1.70 บาทต่อลิตร แต่ปัจจุบันเพิ่มขึ้นถึง 25 เท่า มาอยู่ที่ 40 กว่าบาทต่อลิตร ต่อไปกลุ่มพลังงานทดแทนจึงน่าจะนำมาใช้เป็นทางออก แก้ปัญหาราคาน้ำมันในอนาคต จะทำให้แนวโน้มสินค้าเกษตรอย่างอ้อยและมันสำปะหลังที่ใช้เป็นวัตถุดิบในการผลิตเอทานอล มีราคาสูงขึ้นตามราคาน้ำมันไปด้วย

เกษตรกรอาจหันมาสนใจปลูกมันสำปะหลังและอ้อยมากขึ้น ทำให้พื้นที่ปลูกข้าวจะน้อยลง ได้ข้าวน้อย และราคาข้าวจะสูงขึ้นในที่สุด

ขณะที่นโยบายของรัฐบาลที่มีออกมานั้น เห็นด้วยกับการขึ้นเงินเดือนข้าราชการ 1.5 หมื่นบาทต่อเดือน จากเดิมเริ่มที่ 9,000 บาท และค่าจ้างขั้นต่ำ 300 บาท โดยเฉพาะการเพิ่มค่าจ้างขั้นต่ำก็เพื่อทำให้แรงงานถูกๆ หมดไป เป็นการเพิ่มมาตรฐานของแรงงานให้มีคุณภาพกว่าในอดีตที่เคยมีค่าจ้างขั้นต่ำอยู่ที่ 20 บาท แต่ปัจจุบันขยับมาอยู่ที่ 220 บาท เพิ่มขึ้น 11 เท่า

อย่างไรก็ตาม ตัวเลขเหล่านี้ยังไม่ใช่ตัวเลขที่สะท้อนถึงจำนวนเงินที่ควรได้อย่างแท้จริง เนื่องจากปัจจุบันแรงงานไทยขาด และมีกลุ่มแรงงานพม่าเข้ามา ทำให้ราคาค่าจ้างขั้นต่ำหยุดนิ่งที่ 220 บาท แต่แท้จริงแล้วค่าจ้างขั้นต่ำและเงินเดือนข้าราชการควรจะเพิ่มขึ้นตามราคาน้ำมันที่สูงขึ้นด้วย เพราะเกี่ยวข้องกับค่าครองชีพของคนทำงาน ซึ่งราคาน้ำมันที่เพิ่มขึ้นจากเดิม 25 เท่า ก็จะทำให้ค่าจ้างขั้นต่ำควรอยู่ที่ 500 บาท และเงินเดือนข้าราชการควรอยู่ที่ 2.25 หมื่นบาทต่อเดือน

ขณะเดียวกัน ก็เห็นด้วยกับนโยบายรับจำนำข้าวว่าดีกว่าการประกันราคาข้าว เพราะเมื่อเทียบทางเลือกแล้ว การจำนำข้าวทำให้เกษตรกรมีทางเลือกที่จะรับเงินจากการนำข้าวไปจำนำในราคาที่สูงกว่าการประกัน และยังสามารถไถ่ถอนออกมาขายได้หากราคาในตลาดดีกว่าที่รัฐให้

ปิดท้ายก่อนจบบทสัมภาษณ์ เจ้าสัวซีพีขอฟันธงปีนี้น้ำมาอีกแน่นอน แต่คราวนี้จะมีการจัดการน้ำได้ดีกว่าปีที่ผ่านมา

ก็หวังว่าน้ำมารอบใหม่รัฐบาลจะเอาอยู่จริงๆ อย่างที่เจ้าสัวซีพีคาดการณ์ไว้ เพราะถ้ารอบนี้ยังเอาไม่อยู่อีก โอกาสที่รัฐบาลจะไปพร้อมน้องน้ำก็เป็นไปได้สูงเชียวแหละ