แชะ...แชะ...แชะ...ยิ้มหน่อยน่า

การถ่ายรูปสัตว์เลี้ยงนี่ไม่ใช่เรื่องง่าย ยิ่งแมวที่บ้านเป็นแมวรุ่นเด็กที่ (โคตร) ซน กว่าจะถ่ายรูปมาประกอบบทความนี้ได้ เล่นเอาเหนื่อย

เรื่อง/ภาพ...รัฐพร คำหอม

ในระหว่างที่เดินเล่นแถวท่าพระจันทร์ยาวไปถึงท่าช้าง จะมีร้านหนังสือแผงลอยร้านหนึ่งอยู่ตรงข้ามกับมหาวิทยาลัยศิลปากร ที่สามารถดึงดูดให้ฉันปรี่เข้าไปได้ทันที ไม่ใช่ว่ามีนิตยสาร หรือหนังสือพิมพ์อะไร ที่ลงข่าวคราวที่ดึงดูดความสนใจหรอกนะ แต่ว่าเป็นบรรดาแมวน้อยใหญ่ที่นอนระเกะระกะอยู่หน้าร้าน คนรักแมวอย่างฉันมีหรือจะอดใจได้ จนคนที่เดินด้วยกันบอกว่า "ไม่ถ่ายรูปไว้ล่ะ ดูซินอนแลบลิ้นด้วย น่ารักดี" แต่สิ่งที่ฉันตอบกลับไปคือ "ไม่เอาล่ะค่ะ แมวที่บ้านก็มี มันนอนแลบลิ้นอย่างนี้เหมือนกันเลย"

 

อย่างไรก็ตาม จากประโยคบอกว่าให้ถ่ายรูปแมวเอาไว้ ทำให้มาคิดว่า อืม ตัวเองเป็นคนรักแมว และเลี้ยงแมวมาตลอดเท่าที่จำความได้ แต่กลับถ่ายรูปแมวของตัวเองน้อยมาก อย่างหนึ่งที่คิดก็คือ หากถ่ายรูปเอาไว้ถึงวันหนึ่งที่เหล่าแมวทั้งหลายจากไป ช่างเป็นบรรยากาศที่เศร้า ซึ่งก็เคยรู้สึกอย่างนี้จริงๆ มาแล้ว แมวที่รักที่เคยถ่ายรูปไว้ จากไปก่อนวัยอันควร เมื่อมาย้อนดูรูปยิ่งทำให้...เศร้า

หากแต่เมื่อวัย (อายุนั่นเอง) เพิ่มขึ้น ฉันเริ่มมาพิจารณาเรื่องนี้ใหม่ แล้วคิดได้ว่าวัฏฏะแห่งชีวิตการจากพรากถือเป็นเรื่องธรรมดา แต่ความทรงจำในช่วงเวลาแห่งความสุขซิที่น่าเก็บไว้ แล้วการเก็บเป็นภาพถ่ายก็น่าจะเป็นวิธีที่ดีวิธีหนึ่ง ซึ่งเชื่อแน่ว่าผู้ที่เลี้ยงสัตว์ส่วนใหญ่ชอบเก็บภาพสัตว์เลี้ยงของตัวเองในกิริยาท่าทางต่างๆ เอาไว้อยู่แล้ว บางคน ที่ฉันรู้จักถึงขั้นว่าถ่ายรูปสัตว์เลี้ยงแสนรักทุกวันเลยก็ว่าได้ เพราะในปัจจุบันเทคโนโลยีการถ่ายภาพง่ายมาก แม้เพียงโทรศัพท์มือถือที่มีกล้องดิจิตอลติดอยู่ก็ถ่ายรูปได้แล้ว

อย่ากระนั้นเลย ฉันถ่ายรูปบรรดาแก๊งเหมียวๆ ที่บ้านเอาไว้ดีกว่า ซึ่งเมื่อลองถ่ายรูปจริงๆ การถ่ายรูปสัตว์เลี้ยงนี่ไม่ใช่เรื่องง่ายเลยแฮะ ยิ่งแมวที่บ้านเป็นแมวรุ่นเด็กที่ (โคตร) ซน กว่าจะถ่ายรูปมาประกอบบทความนี้ได้ เล่นเอาเหนื่อย

แล้วเหมือนกับว่าเจ้าแก๊งเหมียวจะรู้ว่ากำลังถูกจับตา จึงยิ่งแสดงฤทธิ์ความซนเพิ่มขึ้น วิ่งขึ้นวิ่งลงต้นไม้ ไล่กอดไล่ปล้ำกันสนุกสนาน ดีที่ว่ายุคนี้มีกล้องดิจิตอล ไม่ต้องกังวลเรื่องการล้างอัดฟิล์ม ทำให้ไม่ค่อยเสียดายมากนักในการกดชัตเตอร์ แต่ถึงแม้จะเป็นกล้องดิจิตอลก็เถอะ ซึ่งกล้องพวกนี้หล่ะตัวดีในเรื่องของความทนทาน เพราะอุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ทุกชนิดมีอายุการใช้งานของมัน จะกดทิ้งกดขว้างไปเรื่อยก็ใช่ที่ ต้องมีเทคนิคกันบ้างหล่ะ ที่จะจับภาพให้ได้

การถ่ายภาพสัตว์เลี้ยง

สัตว์เลี้ยงที่นิยมเลี้ยงกันเป็นการทั่วไปคงได้แก่ สุนัข แมว นก ไก่ การที่จะถ่ายภาพจับแอ็กชันของเจ้าพวกนี้ได้นั้น คำแนะนำแรกคือต้องใช้ความอดทน ที่จะตามพฤติกรรมว่าวันๆ ทำอะไรกันบ้าง มีท่าทางไหนที่น่ารัก น่าบันทึกเอาไว้ หรือถ้าโชคดีสัตว์เลี้ยงบ้านไหน "ว่านอนสอนง่าย" สั่งให้อยู่นิ่งๆ ได้ก็ถือเป็นเรื่องโชคดีที่จะทำการถ่ายรูปเอาไว้ แต่ถ้าเป็นในช่วงกิริยากำลังวิ่งกำลังออกฤทธิ์ซนแล้วละก็ อย่างกับจับปูใส่กระด้ง เหมือนกับแมวที่บ้านฉัน ที่ต้องออกปากรำพึงออกมาดังๆ ว่า "นี่มันแมวหรือมันลิงกันแน่" แต่เจ้าพวกนี้ก็ฟังไม่รู้เรื่องนักหรอก ยังคงซนกันต่อไป แม้จะส่งเสียงเรียก "เมี้ยวๆ" เพื่อให้หันมาหากล้องก็ไม่ยอมหันมา แหม...ก็ไม่ใช่คนนี่ค่ะ จะได้พูดบอกกล่าวกันได้ง่ายๆ สรุปแล้วเรื่องของความอดทน รอคอยจังหวะนี่หล่ะสำคัญที่จะทำให้ภาพที่ (พอ) ดูดีออกมา

การฝึกคำสั่งต่างๆ

ในที่สุดต้องวางกล้องไว้ก่อน แต่ไม่ใช่ยอมถอยกันง่ายๆ วิ่งไปคว้าหนังสือสอนเกี่ยวกับเรื่องถ่ายภาพมาอ่าน เพราะจำได้ว่ามีเทคนิคแนะนำเรื่องสัตว์เลี้ยงไว้ด้วย เป็นหนังสือชื่อ "กล้องดิจิตอล" ของสำนักพิมพ์ซิท (บริษัท เสริมวิทย์ อินฟอร์เมชั่น เทคโนโลยี) ที่เป็นผลงานการเขียนของณัฐพงศ์ ฐิติมานะกุล และรักษ์ศักดิ์ สิทธิวิไล มีคำแนะนำว่า หากต้องการถ่ายภาพสัตว์เลี้ยง ก็ต้องรู้จักฝึกคำสั่งต่อสัตว์เลี้ยงของตัวเองไว้บ้าง ซึ่งสุนัขนั้นอาจเป็นสัตว์ที่เรียกได้ว่าสามารถฝึกได้ง่ายสุด รีบพลิกหนังสืออ่านก็ได้ความว่า

 

การฝึกให้ตัวสัตว์สามารถปฏิบัติตามคำสั่งง่ายๆ เช่น การนั่ง ยืน หมอบ และรอคอย ในสัตว์ที่สามารถทำตามคำสั่งได้บ้างนั้น มีส่วนช่วยให้สามารถออกแบบท่าทางการถ่ายภาพได้มากขึ้น และสามารถคาดเดาจังหวะการเคลื่อนไหวล่วงหน้าของสัตว์ได้อีกด้วย ในบรรดาสัตว์เลี้ยงชนิดต่างๆ แนะนำว่าสำหรับผู้เริ่มต้นควรจะเริ่มจากการถ่ายภาพสุนัขก่อน เพราะสุนัขเป็นสัตว์ที่มีความใกล้ชิดกับมนุษย์มากที่สุด มีความคุ้นเคยกับมนุษย์ สามารถรับฟังคำสั่ง และกระตือรือร้นที่จะปฏิบัติตามคำสั่งได้ดีกว่าสัตว์ชนิดอื่น

การถ่ายภาพสัตว์เลี้ยงไม่ว่าจะเป็นสัตว์ชนิดใด หากเป็นสัตว์เลี้ยงของเราเองย่อมไม่มีปัญหาในการจับมาถ่ายภาพมากนัก ไม่เหมือนกับสัตว์เลี้ยงที่บังเอิญพบเห็นในสถานที่ต่างๆ เพราะจะมีความคุ้นเคยกันดีอยู่แล้ว สามารถเข้าไปถ่ายภาพในระยะใกล้ๆ ได้โดยที่สัตว์ไม่ตื่นกลัว วิ่งหนีหายไปเสียก่อน

เป็นการฝึกให้สัตว์รู้จักปฏิบัติตามคำสั่งเบื้องต้นง่ายๆ เป็นสิ่งที่ควรหัดไว้อย่างยิ่งสำหรับสัตว์เลี้ยงที่ต้องนำไปถ่ายภาพ เพื่อส่งเข้าประกวด หรือนำภาพไปแสดงถึงความถูกต้องของลักษณะตามมาตรฐานพันธุ์สัตว์ เช่น การวางท่ายืนตรง เป็นต้น การ ฝึกแบบนี้ควรทำทุกครั้งที่แปลงขนให้กับสัตว์เลี้ยง จัดให้สุนัขยืนในท่าทางที่สวยงาม และใช้คำสั่งว่า "โพส" ด้วยน้ำเสียงที่ชัดเจน เมื่อปฏิบัติซ้ำๆ ในที่สุดสัตว์ก็จะจำได้เอง และอย่าลืมชมเชยทุกครั้งเมื่อสัตว์ปฏิบัติตามคำสั่งได้

การจัดองค์ประกอบ

 

นอกจากนี้ ในหนังสือยังบอกเทคนิคการจัดองค์ประกอบเพื่อให้ภาพออกมาดีไว้ด้วยว่าการถ่ายภาพสัตว์เลี้ยงจะดีหรือไม่ขึ้นอยู่กับองค์ประกอบของภาพที่ส่งเสริมกัน หากต้องการถ่ายภาพสัตว์ให้ดูน่าสนใจก็คือถ่ายภาพที่แสดงถึงความสัมพันธ์ของสัตว์เลี้ยงกับสภาพแวดล้อม หรือให้มีความรู้สึกถึงการเคลื่อนไหวมีชีวิตชีวา รวมทั้งต้องแสดงถึงความปราดเปรียวเป็นธรรมชาติของตัวสัตว์มากที่สุด หากต้องการถ่ายภาพขณะที่สัตว์เลี้ยงเคลื่อนไหว ควรทิ้งที่ว่างบริเวณด้านหน้าของภาพไว้ด้วย เพื่อให้ดูมีทิศทางตอบสนองต่อการเคลื่อนที่ของสัตว์ ทำให้ภาพดูน่าสนใจ และทำให้ผู้ชมภาพมีความรู้สึกร่วมได้ง่ายขึ้น ที่สำคัญต้องโฟกัสบริเวณดวงตาสัตว์ให้มีความคมชัดอยู่เสมอ ไม่ว่าจะเป็นการจัดองค์ประกอบแบบใด

นอกจากนี้ การถ่ายภาพที่จะสามารถถ่ายทอดความเป็นธรรมชาติและช่วยให้ผู้ชมเข้าถึงโลกของสัตว์ชนิดนั้นได้ดีที่สุด ต้องถ่ายภาพในระดับสายตาเดียวกับสัตว์ชนิดนั้นๆ เรียกว่าเป็นการถ่ายภาพจากมุมมองของสัตว์ที่มีต่อโลกนั่นเอง ถึงแม้ว่าสัตว์บางชนิดจะมีขนาดเล็กอยู่ในระดับต่ำมากจนแทบติดดินเลยก็ตาม

อย่างไรก็ตาม การถ่ายภาพสัตว์เลี้ยงทั้งในและนอกสถานที่จะมีโอกาสสำเร็จน้อยมาก จึงจำเป็นต้องมีผู้ช่วยอย่างน้อย 1 คน คอยทำหน้าที่ในการหลอกล่อ จัดท่าทาง หรือช่วยดูแลหากสัตว์วิ่งซนได้

เมื่อได้ทฤษฎีปุ๊บจึงปฏิบัติตามปั๊บ แต่ก็ได้ให้เหนื่อยอยู่พอสมควร แต่อย่างไรก็ตาม จากภาพที่ได้ออกมา เป็นสิ่งที่น่าพอใจ และแม้จะถ่ายภาพมาหลายวันแล้ว ก็ยังเปิดคอมพิวเตอร์เรียกดูภาพอยู่อีกหลายต่อหลายครั้ง