ม็อบต้านดาต้าเซ็นเตอร์ลามทั่วสหรัฐฯ กังวลผลกระทบ AI ต่อชุมชน-สิ่งแวดล้อม

การคัดค้านการขยายตัวของศูนย์ข้อมูล (Data Center) เพื่อรองรับเทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ (AI) ทวีความรุนแรงในสหรัฐฯ เมื่อประชาชนจัดการชุมนุมประท้วงพร้อมกัน 142 จุด ครอบคลุม 42 รัฐ นับเป็นการเคลื่อนไหวระดับประเทศครั้งแรกที่สะท้อนความไม่พอใจต่อการเร่งลงทุนโครงสร้างพื้นฐาน AI ซึ่งกำลังสร้างแรงกดดันต่อการเมืองท้องถิ่นและชุมชนทั่วประเทศ

 

การประท้วงจัดขึ้นโดยเครือข่าย HumansFirst ซึ่งก่อตั้งร่วมโดยอดีตแกนนำขบวนการ Tea Party โดยระบุว่าการขยายดาต้าเซ็นเตอร์เกิดขึ้นโดยขาดความโปร่งใสและไม่คำนึงถึงผลกระทบต่อประชาชน พร้อมกล่าวหาว่าเป็นการละเมิดสิทธิของชุมชน

 

ผู้ชุมนุมในหลายพื้นที่นำป้ายข้อความสะท้อนความกังวล เช่น "เราอยู่ได้ด้วยน้ำ ไม่ใช่ข้อมูล" ที่เมืองเฟรเดอริกส์เบิร์ก รัฐเวอร์จิเนีย และ "ชาวจอร์เจียไม่เคยลงคะแนนให้ดาต้าเซ็นเตอร์ AI ขนาดยักษ์" ที่นครแอตแลนตา

 

แม้ผู้จัดงานยอมรับว่าจำนวนผู้เข้าร่วมในบางเมืองและพื้นที่ชนบทยังต่ำกว่าที่คาดไว้ แต่ระบุว่าการเคลื่อนไหวครั้งนี้ถือเป็นก้าวสำคัญของเครือข่ายภาคประชาชนที่ต้องการผลักดันให้รัฐบาลและภาคธุรกิจรับฟังเสียงของชุมชน

 

ผลสำรวจของ Reuters/Ipsos เมื่อเดือนมิถุนายนพบว่า มีชาวอเมริกันเพียงประมาณ 1 ใน 3 ที่เห็นด้วยกับความเร็วในการก่อสร้างดาต้าเซ็นเตอร์ทั่วประเทศ และมีเพียง 14% ที่ยินยอมให้มีการก่อสร้างดาต้าเซ็นเตอร์ในชุมชนของตนเพื่อสนับสนุนโครงการ AI ของบริษัทเทคโนโลยีรายใหญ่ เช่น Meta, Alphabet, Amazon, Microsoft และ xAI

 

ด้าน Data Center Coalition ซึ่งเป็นสมาคมอุตสาหกรรมดาต้าเซ็นเตอร์ ระบุว่า ผู้ประกอบการยังคงทำงานร่วมกับหน่วยงานภาครัฐ ผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย และประชาชน เพื่อให้ดาต้าเซ็นเตอร์ช่วยส่งเสริมการพัฒนาเศรษฐกิจของพื้นที่ พร้อมลดผลกระทบต่อชุมชนและภาคธุรกิจให้น้อยที่สุด

 

ผู้จัดการประท้วงย้ำว่ากระแสคัดค้านครั้งนี้ไม่เกี่ยวข้องกับแนวคิดทางการเมือง โดยมีผู้เข้าร่วมจากทั้งรัฐที่สนับสนุนพรรครีพับลิกันและพรรคเดโมแครต พร้อมเรียกร้องให้กระบวนการอนุมัติโครงการมีความโปร่งใส คุ้มครองทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม สร้างประโยชน์ทางเศรษฐกิจแก่ชุมชน รวมถึงกำหนดกลไกตรวจสอบและเอาผิดผู้พัฒนาโครงการหากไม่ปฏิบัติตามคำมั่นสัญญา

 

รัฐเท็กซัสซึ่งเป็นฐานสำคัญของการลงทุนดาต้าเซ็นเตอร์ มีการประท้วงมากที่สุด 18 จุด รองลงมาคือรัฐจอร์เจีย 11 จุด ขณะที่รัฐแคลิฟอร์เนียมี 8 จุด ส่วนเพนซิลเวเนีย ฟลอริดา และอินเดียนา มีรัฐละ 7 จุด

 

หนึ่งในประเด็นที่ได้รับความสนใจมากที่สุดคือการใช้น้ำจำนวนมหาศาลของดาต้าเซ็นเตอร์ โดยในรัฐแคลิฟอร์เนีย ผู้ประท้วงชี้ว่าโครงการแห่งหนึ่งในเขตอิมพีเรียลอาจใช้น้ำจากแม่น้ำโคโลราโดมากถึง 260 ล้านแกลลอน (ราว 984 ล้านลิตร) ต่อปี เพื่อรองรับระบบ AI ซึ่งถูกวิจารณ์ว่าเป็นการใช้ทรัพยากรน้ำจืดอย่างสิ้นเปลือง ท่ามกลางหลายพื้นที่ของสหรัฐฯ ที่กำลังเผชิญภาวะขาดแคลนน้ำ

 

อย่างไรก็ตาม อุตสาหกรรมดาต้าเซ็นเตอร์ยืนยันว่าปริมาณการใช้น้ำของศูนย์ข้อมูลยังอยู่ในระดับต่ำเมื่อเทียบกับอุตสาหกรรมประเภทอื่น และยังคงพัฒนาเทคโนโลยีเพื่อลดผลกระทบด้านสิ่งแวดล้อมอย่างต่อเนื่อง.